Σκαρί

.

Κυνηγός καραβιών
στο γαλάζιο ξημέρωμα
ν' αρμενίζω μαζί του
στα χάη* μεσούρανα

Της αυγής οδηγός
το κατάρτι αντίκρισμα
στων κυμάτων την πλάτη
να τρέχει ακούραστα

Ο αχινός από ήλιο
σημαδεύει τη ρότα του
και η πέτρα, το ξύλο
ανιχνεύουν το σώμα του

Σκάρωσα (όπως λέμε: σκαρί), ένα στιχουργηματάκι για να σας συστήσω το καράβι που έφτιαξα με υλικά της θάλασσας και πέτρες από το βουνό.
Το χρυσαφί χρώμα της πέτρας-βάσης είναι φυσικό.

Τον αχινό-ήλιο τον είχε ξεβράσει η θάλασσα.
Κάποια στιγμή, σκέφτομαι να περάσω με λούστρο μόνο τις πέτρες-κύματα για να στραφταλίζουν περισσότερο.

(Σημείωση: Δεν πελέκησα τις πέτρες κι ούτε έκοψα το ξύλο. Όλα έχουν το φυσικό τους μέγεθος όπως τα βρήκα. Δεν έκανα καμία επέμβαση, εκτός από το να βάψω άσπρα τα πανιά)

.

******************************
*χάη δανεικό από την "Φαντασία" του Σκαρίμπα:

.

Κι όλο να λες, να λες, στα βάθη της νυκτός

για ένα -με γυάλινα πανιά πλοίο που πάει.

Όλο βαθιά, όλο βαθιά, όσο που πέφτει εκτός:

έξω απ' το κύκλο των νερών -στα χάη.

.

Ανάποδη νύχτα

.

Καμιά φορά, σου 'ρχεται

-έτσι σκανταλιάρικα, δίχως λόγο-

να πιάσεις τη ...νύχτα

από τα έρημα δρομάκια με τα κίτρινα φώτα

και να την αναποδογυρίσεις,

μέχρι να πέσει απ' την τσέπη της

και να αστραποβολήσει .

εκείνη η μισοτελειωμένη ανορθόγραφη...

αχτύν'...
.

Ο ζωντανός Μύθος - β' Μέρος

Επειδή η απάντησή μου στα σχόλια της προηγούμενη ανάρτησης για τον ζωντανό μύθο είναι πολύ εκτεταμένη, προτίμησα να την ανεβάσω σε νέα ανάρτηση.

Ανασκόπηση των σχολίων:
s.frang είπε...
Δια της παιδείας και του πολιτισμού ξεπερνιέται η όποια ανάγκη για μύθους... Παιδεία δεν σημαίνει φυσικά πτυχία, ίσως ούτε καν πτυχίο! Σημαίνει ολοκληρωμένη μόρφωση και κατανόηση των νόμων της φύσης και της κοινωνίας... Δεν είναι εύκολο, το ξέρω! Γι' αυτό και δεν μπορεί να απλωθεί η παιδεία σε όλους τους ανθρώπους!18 Ιανουάριος, 2008 14:33

Πανόπτης είπε...
Ο σκοπός της ελευθερίας; Μήπως η ελευθερία δεν έχει σκοπό, μήπως είναι η ίδια σκοπός; Δεν ξέρω σίγουρα, θα ήθελα να το συζητήσω.18 Ιανουάριος, 2008 21:28

Απαντώ λοιπόν:
Στέλιε,
Η ανάγκη για τους μύθους είναι πρωτογενής, έμφυτη και απαραίτητη για το ανθρώπινο είδος και δεν ξεπερνιέται.
Μόνο αναπλάθεται και παίρνει νέα μορφή, πορευόμενη με τις επιταγές των εποχών, ξεπερνώντας τα τοπικά και τα φυλετικά πλαίσια, μετουσιωμένη σε νέα πλανητική, πιο ενοποιημένη φόρμα.
Όμως "δια ποιας παιδείας και ποιού πολιτισμού" μιλάς;
Σκοπός της παιδείας σήμερα είναι να ευνουχίζει την κριτική σκέψη των ατόμων, ευνοώντας όχι την εκ βαθέων μάθηση, αλλά την απλή αποστήθιση, ετοιμάζοντας τα νέα "υποχείρια" του αύριο.

Πολλές φορές ενώ ψάχνουμε την αλήθεια την έχουμε προσπεράσει και πρέπει να γυρίσουμε πίσω για να την βρούμε.
Κάπως έτσι νομίζω πως συμβαίνει με τον δικό μας πολιτισμό.
Στερείται σκοπού και στόχου κι αν είχε κάποτε, τον έχει προσπεράσει προ πολλού.
Ο Πολιτισμός σήμερα δεν σημαίνει εξέλιξη, καλυτέρευση της διαβίωσης και βελτίωση της ζωής.
Έχει γίνει αυτοκαταναλωτικός, έπαψε να είναι ωφελιμιστικά ανθρωποκεντρικός και έχει καταντήσει υβριστικά αλαζονικός.
Αποτέλεσμά του, οι καταστροφικές συνέπειες στο περιβάλλον και τη γη, που αν και είναι προβλέψιμες και ορατές, η ανθρωπότητα μοιάζει να εθελοτυφλεί, νανουρισμένη από το πλούσιο περιβαλλοντολογικό παρελθόν της και κοιμισμένη στο συμφεροντολογικό παρόν της.

Πανόπτρια, αυτή η συζήτηση νομίζω ότι είναι πολύ μακροσκελής.
Όμως, νομίζω πως η ελευθερία μας σήμερα είναι κάπως περισσότερο στα λόγια παρά στην πράξη.
Στην ιδέα παρά στην βίωσή της.
Και φυσικά δεν έχουμε κατάσταση πολέμου ή υποτέλεια σε κάποιο άλλο κράτος όπως γινόταν στο παρελθόν.
Όμως, αν αυτή η υποτέλεια δεν είναι φανερή μέσω εδαφικής κυριαρχίας, έχει γίνει με τον δούρειο ίππο της οικονομίας, της υπερκατανάλωσης και της υπερχρέωσης.
Πόσοι από μας δεν είναι σκλάβοι των πιστωτικών καρτών (ναι, αυτού του μικρού κομματακίου πλαστικού), της καθημερινής αγωνίας για τα στοιχειώδη της επιβίωσης ή της διαφημιζόμενης μανίας του 'κατέχειν';
Πάμε στην πολιτική; Μας προτείνουν 2 μεγάλα κόμματα κι εμείς βγάζουμε το ένα. Οποία ελευθερία κι αυτή!
Πάμε στην θρησκεία; Κάθε θρησκεία πρεσβεύει ότι μόνο μέσου αυτής υπάρχει η σωτηρία. Οι άλλες είναι για το πυρ το εξώτερον. Και μια και η αδυναμία του ανθρώπου ζητάει έξω από αυτόν στηρίγματα, γίνεται οπαδός της κάθε θρησκείας -που θα φέρουν οι συγκυρίες στην πόρτα του- και ακολουθεί τις επιταγές της.
Οι άθεοι; Στο προηγούμενο κείμενο υπάρχει η αναφορά ότι η ιδεολογία είναι το υποκατάστατο της θρησκείας.
Ο Ουμπέρτο Έκο, υποστηρίζει ότι είναι τόσο έμφυτη αυτή η ανάγκη μας να στηριζόμαστε και να πιστεύουμε κάπου, που ακόμα και οι άθεοι, αντικαθιστούν την θρησκεία με μια άλλου είδους ομάδα.
Είτε πολιτική, είτε κοινωνική, είτε ιδεολογική, είτε… ποδοσφαιρική κλπ.

Σήμερα, ποια παιδεία, ποιος πολιτισμός, ποια θρησκεία, μας μαθαίνει να είμαστε αυτάρκεις, να στηριζόμαστε στον εαυτό μας, να τον εξελίσσουμε, να τον ωραιοποιούμε (σημ: "με την καλή έννοια") να τον αναβιβάζουμε εκεί που του πρέπει, εκεί που μπορεί να φτάσει;
Δεν είναι χαζοί να το κάνουν, δεν είναι χαζοί να αφήσουν την εύκολα υποκινούμενη μάζα να μετατραπεί σε εκατομμύρια σκεφτόμενες μονάδες.
Θα διαλυθεί όλο το σύστημα χειραγώγησής μας.
Μας προτιμούν κοιμισμένους με μεγάλες δόσεις από το υπνωτικό που λέγεται ΜΜΕ.

Ας επιστρέψω τώρα στον ΜΥΘΟΥΣ, που νομίζω ότι λόγω άγνοιας δεν είναι γνωστή στο ευρύ κοινό η αξία και το βάθος τους και θεωρούνται απλά παραμυθάκια, με αποτέλεσμα να υποβιβάζονται οι ψυχοπνευματικές και κοινωνικές επιδράσεις τους.

"Ο μύθος σαν γενική ιδέα είναι μια πολύτιμη κληρονομιά που μπορεί να οδηγήσει το άτομο, τη φυλή, την ανθρωπότητα ολόκληρη στην αποκάλυψη του πραγματικού της προορισμού. Πίσω της κρύβεται η αρχετυπική βάση κάθε φυλετικής έκφρασης. Κρύβεται η ιστορία της ανθρώπινης φυλής που ξεφεύγει από τη στείρα σχέση της με το περιβάλλον και αναζητά μέσα από αμέτρητους κινδύνους και περιπέτειες το δρόμο για το κατώφλι του ιερού, όπου θα συναντήσει ξανά τη Μητέρα και θα αγκαλιάσει τον κόσμο με τρόπο συνθετικό και ολοκληρωμένο."Αθήνα 1990, Ιάμβλιχος.

Πάμε στον κατ' εξοχήν μελετητή του παγκόσμιου μύθου, τον Τζόζεφ Κάμπελ:

"Εξετάζοντας απροκάλυπτα τις θρησκευτικές παραδόσεις, αντιλαμβανόμαστε ότι ορισμένα μυθικά αρχέτυπα είναι κοινά για όλες, αν και αναπτύσσονται ή γίνονται κατανοητά με διαφορετικό τρόπο σε διαφορετικές φυλές.
Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι οι ιδέες για τη μετά θάνατον ζωή, καθώς και τα αγαθοποιά ή κακοποιά πνεύματα.
Η αναγνώριση δύο όψεων, μιας τοπικής και μιας συμπαντικής, στη σύνθεση των απανταχού θρησκειών ξεκαθαρίζει μεμιάς την αλήθεια και το ψέμα, αντιθέσεις που άπτονται των αιώνιων και εφήμερων αληθειών και απασχολούν διαρκώς τους θεολόγους.
…
Δεν υπάρχουν πλέον στενοί εθνικοί ορίζοντες, όλα διαλύονται. Μαζί με αυτό φθίνει το ψυχολογικό στήριγμα των μυθολογικών εικόνων και των σχετικών τυπικών που τους υποστήριζαν.
Οι παλιοί θεοί πέθαναν ή πεθαίνουν και παντού οι άνθρωποι αναζητούν ρωτώντας: Ποια θα είναι η νέα μυθολογία της γης ενοποιημένης σε μια αρμονική ύπαρξη;
Η μυθολογία δεν είναι ιδεολογία, δεν είναι κάτι που προβάλλεται από το νου, αλλά κάτι που βιώνεται από την καρδιά.
……
Η ύπαρξη της μυθολογίας βασίζεται στη ζωτικότητα των συμβόλων της, καθώς οι μυθικές μεταφορές δεν απελευθερώνουν απλά την ιδέα, αλλά μια αίσθηση ενεργούς συμμετοχής σε μια αντίληψη υπερβατικότητας, αιωνιότητας και αφθονίας.
…..
Η πρώτη και πολυτιμότερη λειτουργία της μυθολογίας είναι ακριβώς αυτή, το άνοιγμα του νου και της καρδιάς στο πλήρες θαύμα ολόκληρης της ύπαρξης.
Αν το δούμε από την άποψη της μεθόδου της τέχνης, τα χαρακτηριστικά του κόσμου που μας περιβάλλει γίνονται κατανοητά μόνο μέσα από την υπερβατικότητα, και αυτός είναι ο τρόπος με τον οποίο λειτουργούν οι εικόνες στη μυθολογία.
….
Η μυθολογία αποτελεί ένα ελεγχόμενο σύστημα που από τη μία καλουπώνει την κοινότητά της ώστε να συμφωνεί με την απαιτούμενη τάξη της φύσης, ενώ από την άλλη χρησιμοποιεί τις συμβολικές, παιδαγωγικές της τελετές για να καθοδηγήσει τα άτομα μέσα από τις αναπόφευκτες φάσεις της ανθρώπινης ζωής: γέννηση, παιδική και εφηβική ηλικία, γήρας και απελευθέρωση του θανάτου.
Ταυτόχρονα διατηρεί μια άρρηκτη σχέση με τις απαιτήσεις αυτού του κόσμου και τη μαγεία της συμμετοχής σε ένα είδος ύπαρξης πέρα από το χρόνο.
….
Μια μυθολογία είναι σύνθεση συμβολικών μορφών και υποδηλώνει καταστάσεις του νου που δεν ανήκουν ολοκληρωτικά σε κάποιο χωροχρόνο, μολονότι οι μορφές αυτές καθαυτές στην αρχική τους έκφραση υποδεικνύουν κάποια καταγωγή.
[Τα καλύτερα πράγματα δεν είναι δυνατόν να εκφραστούν με λέξεις. Τα αμέσως καλύτερα έχουν παρερμηνευθεί, γιατί οι ποιητικές τους μεταφορές είναι αδύνατον να λεχθούν με λόγια κι έτσι ερμηνεύονται επιφανειακά σα να αναφέρονται σε απτά γεγονότα. Συνεπώς, τα μηνύματά τους κρύβονται πίσω από τα σύμβολα, όπως και οι θεμελιώδεις ιδέες που κρύβονται στις τοπικές "εθνικές" παραλλαγές." (Χάινριχ Τσίμερ)]
….
Η κοινωνική λειτουργία της μυθολογίας, αντίθετα από την απόκρυφη, δεν έχει σα σκοπό να διευρύνει το νου, αλλά να τον περιορίσει και να δεσμεύσει τους κατοίκους ενός τόπου σε μια αμοιβαία υποστήριξη, προσφέροντας εικόνες που ξυπνούν την καρδιά. Επίσης τους ωθεί να αναγνωρίζουν την ομαδικότητα, χωρίς να τους επιτρέπει να ξεφεύγουν από την ομάδα."(Μύθοι και Παραδόσεις – Τζόζεφ Κάμπελ)


Προχωράμε στον Κ. Αξελό:

"Το σχήμα που από τη μαγεία και τους αρχαϊκούς μύθους, πηγαίνει ως τη σύγχρονη και ήδη πλανητική τέχνη, διαβάζεται συχνότερα με τρόπο εξελικτικό και προοδευτικό. Έτσι το θέλει η σύγχρονη συνείδηση.
Τούτη εδώ, όμως, δεν μπορεί ν' αποφύγει το να είναι και να παραμένει βυθισμένη σε έναν πολύ πλατύτερο ωκεανό: τη σύγχρονη ασυνειδησία, που την κατακλύζει και την διαπερνά από παντού, για να μη μιλήσουμε για το εξαιρετικά ακανθώδες πρόβλημα του ασυνείδητου γενικά.
Στις δύο άκρες της αλυσίδας που τυλίγεται και ξετυλίγεται σαν μια σπείρα, έχουμε τον μύθο και την τεχνική. Θα έπρεπε να διευκρινίσουμε ότι μάλλον είναι οι δύο αυτές δυνάμεις που μας έχουν.
….
Αυτό που άλλοτε και ως πριν λίγο βασίλευε, αυτό που βασιλεύει στο παρόν και που αύριο θα βασιλεύει ακόμα, ήσαν, είναι και θα είναι οι μύθοι."

Περισσότερα γι αυτήν την τοποθέτηση του Αξελού, σε παλιότερό μου ποστ: http://kyklodiwkton.blogspot.com/2006/09/blog-post_17.html

Άλλη αναφορά:

"Πίσω από το μυθολογικό υλικό της ανθρωπότητας μπορούμε να διακρίνουμε ορισμένα σταθερά και επαναλαμβανόμενα στοιχεία. Σ' αυτά τα στοιχεία έχουμε δώσει το όνομα 'μυθικοί κώδικες'.
Σε πολλές περιπτώσεις μοιάζουν τρομακτικά με αποκρυσταλλωμένες συμπυκνωμένες γνώσεις για τη λειτουργία της φύσης και της ανθρώπινης κοινωνίας που σ' αυτές είχαν φτάσει οι άνθρωποι ψηλαφητά, κι αντανακλούν την πραγματικότητα θολά, θαμπά, αλλά την αντανακλούν.
Άλλοτε πάλι μοιάζουν με ένα είδος κανόνων γραμματικής και συντακτικού, που καθορίζουν τη μορφή, την πλοκή και της εξέλιξη του θέματος των μύθων. Αυτό σημαίνει ότι, όπως οι άνθρωποι μπορούν να μιλούν σωστά τη γλώσσα τους, χωρίς να έχουν μάθει ποτέ τη γραμματική και το συντακτικό της, έτσι κι αυτοί που φτιάχνουν, διηγούνται και παίζουν τους μύθους, μπορούν να χρησιμοποιούν σωστά τους κώδικες που βρίσκονται πίσω τους χωρίς να τους ξέρουν.
Κι ακόμα, ότι οι μύθοι, όπως η γλώσσα, μπορούν να ασχολούνται με τα πιο διαφορετικά θέματα, χωρίς να αλλάξει η 'γραμματική' και το 'συντακτικό' τους."(Τίτλος βιβλίου: Οι Μυθικοί Κώδικες-δεν θυμάμαι συγγραφέα)

Επιστρέφω στον Π. Ο. Μάρτιν στον Γιουγκ και στον άγνωστο μελετητή του πολιτισμού, Τόϊνμπι.

"Στην ακμαία περίοδο ενός πολιτισμού, όταν το αρχικό όραμα που τον δημιούργησε είναι ακόμα ισχυρό, οι δυσκολίες αντιμετωπίζονται εύκολα. Αλλά, όταν αυτό το όραμα ξεθωριάσει, όταν χαθεί η πρώτη βεβαιότητα, έρχεται αργά ή γρήγορα μια 'ταραγμένη εποχή' και τότε η μοίρα του πολιτισμού κρέμεται στον αέρα.
Σε μια τέτοια καμπή, σύμφωνα με τον τρόπο που ο Τόϊνπμυ βλέπει τα παγκόσμια γεγονότα, ορισμένοι άνθρωποι στρέφονται από τον μακρόκοσμο του εξωτερικού κόσμου στον μικρόκοσμο της ανθρώπινης ψυχής. Εκεί, με κάποιον τρόπο, βρίσκουν την απάντηση στην πρόκληση που οδηγεί την κοινωνία τους στον θάνατο. Κι αφού γυρίσουν ξανά στον εξωτερικό κόσμο, σχηματίζουν τον πυρήνα μιας 'δημιουργικής μειονότητας' που, αν τα καταφέρει να μεταδώσει το όραμά της στη μεγάλη μάζα του λαού, οδηγεί τον παραπαίοντα πολιτισμό σε νέες δημιουργικές επιτεύξεις.
Αυτό το αποτράβηγμα και η επιστροφή, είναι φανερό, πως συνδέεται με τη συνθετική ενέργεια του ασυνειδήτου που ανακάλυψε ο Γιουγκ, καθώς και με τη διαπίστωση του Έλιοτ (σημ: ναι, του γνωστού ποιητή) ότι η ιστορία είναι ένα σύνολο από άχρονες στιγμές.
Από την κλινική πείρα του ψυχολόγου, από την "αφόρητη πάλη με τις λέξεις και τα νοήματα' του ποιητή και από τη μαρτυρία της μελέτης των πολιτισμών, αναδύεται η ίδια δυνατότητα:
Ότι στην άλλη πλευρά του συνειδητού, δρουν δημιουργικές δυνάμεις που μπορούν, κατά καιρούς, να διοχετευτούν στον ανθρώπινο κόσμο μας με ζωογόνο επίδραση."
Και για να χουν συνοχή όλα τα παραπάνω, κάνω την σχετική σύνδεση με το προηγούμενο ποστ επαναλαμβάνοντας και συμπληρώνοντας ένα κομμάτι του:

"Ο Γιουγκ είδε πως κατά την διάρκεια της ανάλυσης έβγαιναν στο φως πολύπλοκα σύμβολα που ήταν άγνωστα τόσο στον ίδιο όσο και στον ασθενή. Αργότερα τα ανακάλυψε μέσα σε σκοτεινές πραγματείες που οι ρίζες τους έφταναν στα βάθη του χρόνου.
Με λίγα λόγια, το ασυνείδητο έφερνε στο φως σήμερα μέσα στο ιατρείο του ψυχολόγου, σύμβολα που σε πανάρχαια χρόνια και σε μακρινούς τόπους είχαν γίνει φορείς ενέργειας και ενορατικότητας.
Και οι σύγχρονοι Ευρωπαίοι και Αμερικανοί που μέσα τους είχαν ενεργοποιηθεί αυτά τα σύμβολα, ένιωθαν κι αυτοί μια δυναμική ανανέωση της ζωής. Δεν ήταν προνόμιο μόνο αποκλειστικά των νευρωτικών. Φυσιολογικοί άνθρωποι… γινόταν επίσης φορείς αυτής της ζωογόνου ροής των συμβόλων. Οπότε οι αξίες τους και η στάση τους άλλαζε ριζικά.
Μ’ άλλα λόγια, αυτή η πηγή της νέας ενέργειας δεν ήταν ένα είδος ψυχολογικού αντισώματος που το έφτιαχνε η ψυχή για να καταπολεμήσει την νεύρωση.
Αντίθετα, αποτελούσε συνθετικό μέρος της φυσιολογικής ζωής που για την ώρα (σημ: ή έκδοση που έχω είναι του 1973) αγνοείται ολοκληρωτικά.

Μελέτησε τον μηχανισμό της δημιουργίας του μύθου και του συμβόλου…
Επίσης μελέτησε τους αντίστοιχους μηχανισμούς της δημιουργίας συμβόλων στις μεγάλες θρησκείες…
Πάνω απ' όλα, μελέτησε τους παράγοντες και τις δυνάμεις που δρουν πίσω από το συνειδητό και που συντελούν στην ολοκλήρωση της ατομικής προσωπικότητας, στη δημιουργία του "καθολικού" ανθρώπου.
Σ' αυτό το σημείο, ανακάλυψε ότι βρισκόταν αντιμέτωπος ουσιαστικά με τις ίδιες ψυχικές πραγματικότητες που δρουν μέσα στις μεγάλες θρησκείες του κόσμου."
(Π.Ο. Μάρτιν- Ένα πείραμα σε βάθος)

Αυτά τα λίγα λοιπόν περί υπεράσπισης του μύθου.

(Υ.Γ. πιάστηκε το χέρι μου να γράφω!)

Ο ζωντανός Μύθος

.
Η λέξη «Μύθος» δεν έχει κατασταλάξει σε ένα παγιωμένο νόημα…
Ο σκέτος μύθος ίσως να είναι κάτι το καθαρά φανταστικό, αλλά ο ζωντανός μύθος είναι μια δύναμη.
Ο αιώνας μας κυριαρχείται από ένα ορισμένο είδος ζωντανού μύθου, τις λεγόμενες ιδεολογίες…
Με τον κατάλληλο μύθο ένας άνθρωπος μπορεί να διαπλάσει ολόκληρους λαούς σύμφωνα με την θέλησή του. Όχι ότι αυτή η δύναμη της φαντασίας είναι κάτι το πρωτοφανέρωτο. Κάθε άνθρωπος γνωρίζει πως στους πρωτόγονους λαούς οι μυθικές πεποιθήσεις είχαν τεράστια δύναμη…

Οι θρησκείες του κόσμου είναι κι αυτές τέτοιο ζωντανοί μύθοι. Αυτό δεν σημαίνει πως είναι «μυθικές» με την συνηθισμένη έννοια. Αλλά οι θρησκείες έχουν αυτή την παράξενη δύναμη που μπορεί να αλλάξει ολόκληρη την ζωή τόσο των ατόμων όσο και της κοινωνίας.
Παρακινημένοι οι λαοί από τους μύθους τους μπορούν να καταστρέψουν ολόκληρες εκτάσεις. Γυμνωμένοι από τους μύθους τους χάνουν κάθε ενδιαφέρον για τη ζωή και πεθαίνουν.

Τα τελευταία τριακόσια χρόνια εμφανίστηκε μια μεγάλη δύναμη που επηρεάζει βαθιά τον ζωντανό μύθο. Αυτή η δύναμη είναι η επιστήμη.
Η επίδραση που είχε στις θρησκευτικές πεποιθήσεις ήταν καυστική.Υπονόμευσε και γελοιοποίησε τα δόγματα των περισσότερων θρησκειών.Γι αυτό η ανθρωπότητα είναι σήμερα στην πλειοψηφία αποκομμένη απ’ αυτή την προσέγγιση στον ζωντανό μύθο. Η επίδρασή της στις ιδεολογίες του ολοκληρωτισμού ήταν τελείως διαφορετική. Για αυτό άνθισαν οι ιδεολογίες.

Το αποτέλεσμα είναι ότι έχουμε σήμερα έναν κόσμο όπου οι άνθρωποι ελάχιστα αντλούν τον ζωντανό μύθο από την θρησκεία, ενώ τον αντλούν σχεδόν απεριόριστα από τις ιδεολογίες.
Αυτό σημαίνει ότι οι λαοί που η κουλτούρα τους και ο πολιτισμός τους βασίζονταν αρχικά στη θρησκεία, βρίσκονται κατά έναν τρόπο αποκομμένοι από τις ρίζες τους, αμφίβολοι, αναποφάσιστοι, αβέβαιοι για τον ίδιο τους τον εαυτό και τη ζωή…
Ένα όμως είναι το βέβαιο. Οι άνθρωποι χρειάζονται τον μύθο τόσο όσο και το ψωμί.
Το ψωμί συντηρεί την ζωή αλλά ο μύθος δίνει νόημα στην ζωή…

Με κάποιο παράξενο τρόπο η επιστήμη, η ελεύθερη αναζήτηση της αλήθειας, θα ‘λεγε κανείς πως έχει προδώσει τόσο εμάς όσο και τον εαυτό της.
Ως τώρα ακολουθήσαμε την εύκολη πλευρά της επιστήμης, την πλευρά που μπορεί άμεσα να αποδειχτεί, την πλευρά που φέρνει γρήγορα κέρδη και δύναμη, την πλευρά που δίνει εκείνη την άνετη αίσθηση της σιγουριάς.

Την δύσκολη πλευρά, την πλευρά που δεν επιδίδεται σε συμπερασματικές αποδείξεις, την πλευρά που καταστρέφει τις ματαιοδοξίες μας και δεν προάγει άμεσα τα υλικά μας κέρδη, την επιστήμη του ανθρώπου σαν πνευματικού όντος, σ’ αυτήν δεν έχουμε επιδοθεί καθόλου με την ίδια θέρμη. Μόλις τώρα αρχίζει να αναπτύσσεται.

Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για κάθε έρευνα στα βάθη της ανθρώπινης ψυχής. Εκεί βρισκόμαστε ακόμη στο στάδιο των αναρχικών πεποιθήσεων. Και γι αυτήν ακριβώς την έλλειψη ισορροπίας και επειδή γνωρίζουμε πολλά για την ατομική ενέργεια, αλλά σχεδόν τίποτε για την ανθρώπινη ολοκλήρωση, πληρώνουμε τον φόρο μιας μονόπλευρης ανάπτυξης που δεν είναι άλλη από το εσωτερικό σχίσμα.

Από τους τρεις πρωτοπόρους στην εξερεύνηση αυτού του νέου κόσμου: Φροϋδ, Αντλερ, Γιουγκ.
Ο Φροϋδ έβλεπε το σεξ σαν πρωταρχικό και στήριξε τις αναλύσεις και τις ερμηνείες του σ’ αυτήν την πεποίθηση.
Ο Αντλερ έδωσε προτεραιότητα στην τάση για επιβολή, στην επιθυμία που νοιώθει ο άνθρωπος να είναι κάποιος, να είναι πετυχημένος και είτε κρυφά είτε φανερά να κυριαρχήσει πάνω στους άλλους.
Ο Γιουγκ ανακάλυψε πως μερικοί ασθενείς ταίριαζαν τέλεια στο Φροϋδικό καλούπι… σε άλλους πάλι η αιτία των προβλημάτων τους βρισκόταν στην τάση για επιβολή, …σε πολλούς ήταν αδύνατον να διαχωριστούν (τα παραπάνω).
Καμιά φορά όμως ορισμένες από αυτές τις θεραπείες δεν οδηγούσαν σε αποτελέσματα καλύτερα από την αρρώστια.

Ο ασθενής γιατρευόταν αλλά του έλειπε η ενέργεια για να ξαναρχίσει την ζωή του…

Ο Γιουγκ διαπίστωσε πως ο ασθενής έχανε ενέργεια κάθε φορά που ο γιατρός ανέλυε αναγωγικά κάποιο εντυπωσιακό σύμβολο που έβλεπε στα όνειρά του.. …χωρίς αυτό το σύμβολο, χωρίς αυτόν τον μύθο για να τον ενισχύει στους αγώνες του τίποτε δεν είχε αξία γι αυτόν.Ακολούθησαν μερικές αναπάντεχες ανακαλύψεις.

Τα ζωογόνα σύμβολα που έφερνε στην επιφάνεια το ασυνείδητο ήταν πανάρχαια.

Η εξέτασή τους απέδειξε πως έμοιαζαν ή ότι ήταν ταυτόσημα με τα θέματα και τις εικόνες που έπαιζαν βασικό ρόλο στις μυστηριακές θρησκείες της αρχαιότητας, στους κλασικούς μύθους και στους θρύλους, στην εθιμογραφία και στα παραμύθια, στην ινδική και στην κινέζικη γιόγκα, στις τελετουργίες των μυστικών κύκλων του μεσαίωνα, στα οράματα των μυστικιστών και στις μεγάλες θρησκείες του κόσμου.

Ο Γιουγκ είδε πως κατά την διάρκεια της ανάλυσης έβγαιναν στο φως πολύπλοκα σύμβολα που ήταν άγνωστα τόσο στον ίδιο όσο και στον ασθενή. Αργότερα τα ανακάλυψε μέσα σε σκοτεινές πραγματείες που οι ρίζες τους έφταναν στα βάθη του χρόνου.

Με λίγα λόγια, το ασυνείδητο έφερνε στο φως σήμερα μέσα στο ιατρείο του ψυχολόγου, σύμβολα που σε πανάρχαια χρόνια και σε μακρινούς τόπους είχαν γίνει φορείς ενέργειας και ενορατικότητας…

Δεν ήταν προνόμιο μόνο αποκλειστικά των νευρωτικών. Φυσιολογικοί άνθρωποι… γινόταν επίσης φορείς αυτής της ζωογόνου ροής των συμβόλων. Μ’ άλλα λόγια, αυτή η πηγή της νέας ενέργειας δεν ήταν ένα είδος ψυχολογικού αντισώματος που το έφτιαχνε η ψυχή για να καταπολεμήσει την νεύρωση…
Μελέτησε τον μηχανισμό της δημιουργίας του μύθου και του συμβόλου… ανακάλυψε πως βρισκόταν αντιμέτωπος ουσιαστικά με τις ίδιες ψυχικές πραγματικότητες που δρουν μέσα στις μεγάλες θρησκείες του κόσμου….

Η γλώσσα επινοήθηκε για να εκφράζει την μαρτυρία των αισθήσεων, για να βοηθήσει τον άνθρωπο να τα βγάλει πέρα με την από δω πλευρά του συνειδητού.

Πώς μπορεί λοιπόν να χρησιμοποιηθεί για να μεταδώσει την εμπειρία της άλλης πλευράς του;

Τον ίδιο καιρό, ο Α. Τόϋνμπη ανακάλυψε κι αυτός την μυθολογική μέθοδο καθώς διερευνούσε τους παράγοντες που συντελούν στην άνοδο, στην ανάπτυξη, την παρακμή και τον θάνατο των πολιτισμών…
Αλλά καθώς το δράμα της παγκόσμιας ιστορίας ξετυλίγεται κάτω από το χέρι του Τόϋνμπη, ο παράγων που συγκεντρώνει το κύριο ενδιαφέρον… είναι ο ζωντανός μύθος που βοηθάει τους ανθρώπους να… θριαμβεύσουν.
Αυτό ισχύει… όταν ένας πολιτισμός είναι ανεπτυγμένος. ..όταν το αρχικό όραμα που τον δημιούργησε είναι ισχυρό οι δυσκολίες αντιμετωπίζονται εύκολα. Αλλά όταν ξεθωριάσει, έρχεται μια ταραγμένη εποχή…

Σε μια τέτοια εποχή ορισμένοι άνθρωποι εδώ κι εκεί στρέφονται από τον μακρόκοσμο του εξωτερικού κόσμου στον μικρόκοσμο της ανθρώπινης ψυχής….
Ένα τμήμα του κόσμου έχει ακόμα την ελευθερία για πολικό του αστέρα και ατενίζει με δυσπιστία τον δογματικό. Αλλά δεν μπορεί να απαντήσει στο ερώτημα «ελευθερία για ποιόν σκοπό;» Όταν απειλείται τρέχουμε να την υπερασπιστούμε αλλά όταν την έχουμε δεν ξέρουμε τι να την κάνουμε.

Γι αυτό κερδίζουμε τους πολέμους αλλά χάνουμε την ειρήνη.

Αν θέλουμε να κερδίσουμε την ειρήνη πρέπει να μάθουμε ποιος είναι ο σκοπός της ελευθερίας…

(Από το βιβλίο «ΕΝΑ ΠΕΙΡΑΜΑ ΣΕ ΒΑΘΟΣ» του Π. Ο. Μάρτιν)

Θα ζήσω!

Επίσκεψη στο γιατρό.
Ανάγνωση εξετάσεων αίματος.

Η συνηθισμένη ερώτηση:
-Γιατρέ θα ζήσω; 
Και η συνηθισμένη απάντηση:
-Ναι!

Κάθε φορά τον ρωτώ το ίδιο με χιούμορ και ποτέ δε με ξάφνιασε με ένα "Όχι", έστω και σαν αστείο - αλλά οι γιατροί μάλλον βλέπουν αλλιώς τέτοιου είδους αστεία.

-Καλά που μου τό 'πατε γιατρέ και ανησυχούσα μέχρι να 'ρθω…
-Έτσι είστε εσείς οι καλλιτέχνες! Ανήσυχα πνεύματα, κατά 20% περισσότερο απ' τους άλλους.
-Τόσο ανησυχούσα κι εγώ γιατρέ! Είκοσι τοις εκατό περισσότερο!

Τέλος καλό λοιπόν ή μάλλον: όχι τέλος, αφού θα συνεχίσω να διάγω βίον εν τη γη την επιούσιαν.
-Θα σε πλακώσω στα σφηνάκια σιδήρου...
-Να βάλουμε και λίγο τσιμέντο να 'χω περισσότερη ...πλάκα;

Αλλά ο γιατρός δεν φαίνεται να καταλαβαίνει το ιδιότυπο χιούμορ μου. Είναι σκυμμένος και γράφει την συνταγή, πίνοντας φραπέ και καπνίζοντας απανωτά.
Διάγνωση: Αναιμία.


"Πόσες γουλιές από το αίμα μου χρειάζεται πια κι αυτή η νύχτα για να σαλπίζει τ' άστρα της;"*

*(Παράφραση σε στίχο του Μ. Γκανά)


.

"Να με ανέχεσαι"

"να με ανέχεσαι"

.

ζήτησε ο αέρας απ' το δέντρο

κι εκείνο όλο σειόταν αλαφιασμένο

"να ανέχεσαι την ένδειά μου, την πτώση μου, τη φούρια μου..."

και του 'ριχνε τα φύλλα

"να ανέχεσαι τα τρελά μου στροβιλίσματα, τη θύελλά μου..."

κι εκείνο ριγούσε σαν αλαφροΐσκιωτο

.

"να με ανέχεσαι..."

.

κι εκείνο σιωπούσε...

---------------------------------------------------------

-----------------------------

.

B' Μέρος

Τρίτη, Ιανουάριος 15, 2008

.

"Να με ανέχεσαι…"του ψιθύριζε ο άνεμος, ώσπου μια νύχτα -εκεί στο πιο βαθύ σκοτάδι- φύσαγε γύρω του τρελά, αλλοπρόσαλλα, μανιασμένα.

.

"Να με ανέχεσαι…"κι εκείνο φυλλορραγούσε σιωπηλά, μέχρι που ξεριζώθηκε και έπεσε στο χώμα.

Την αυγή, σαν είδε τι είχε κάνει, τυφλωμένος από πόνο, όρμησε όπου βρήκε, σε βουνά σε πεδιάδες, σε φαράγγια, σε πολιτείες και ούρλιαζε απεγνωσμένα.
Από τότε, γυρίζει μισότρελος πάνω στη γη.
Θα τον ακούσατε, σίγουρα.
Συχνά, παίζει τρυφερά με τα φύλλα των δέντρων με μια γλυκιά αύρα, χαμένος στο παρελθόν και στις όμορφες αναμνήσεις για το δέντρο του.
Μα, αν καμιά φορά ξυπνήσει στην πραγματικότητα και τον δείτε να λυσσομανάει, τρελός από πόνο, μην τον παρεξηγήσετε.

.

Το νέο ..Μουξέ!

.
.
Επειδή με τα άσματα που ακούω τελευταία νομίζω ότι η λέξη σουξέ... μένει ασυμπλήρωτη, της λείπει κάτι, βρε, παιδί μου...
Να, όπως π.χ. στην ολοκληρωμένη φράση:
"σου ξέ..φυγαν ή θέλεις και τα λες;",
γι αυτό και ονομάζω το νέο μου καταπληκτικό Αριστιχούργημα... Μουξέ!
 (από τα σου ξου - μου ξου και ...ο νοών νοήτω!). 

Το νέο Μουξέ!
 
Η γήινη κληρονομιά
έχει ριχτεί πια στην "πυρά"
Πάνε τα "πάγια" της γης
στο έλεος της καταστροφής
Του κλίματος οι αλλαγές
θερμοκρασίες έφεραν τρελές

Επωδός 
Τίποτα πια δεν έχει μείνει
στης έπαρσής μας το καμίνι
και οι γνωστοί μας Πιγκουΐνοι
γίνανε όλοι Βεδουΐνοι (δις)

Στους πόλους λιώνουνε οι πάγοι
και θα μας πνίξουν τα πελάγη
Σεισμοί και καταποντισμοί
τυφώνες, θύελλες, λοιμοί
Πλημμύρες και καταστροφές
θεομηνίες φοβερές

Επωδός 
Τίποτα πια δεν έχει μείνει
στης έπαρσής μας το καμίνι
κι οι παγωμένοι Πιγκουΐνοι
έγιναν hot Βεδουΐνοι (δις)

Κάψαμε όλα μας τα δάση
περνάμε τώρα σ' άλλη φάση
Τον Ιούλη με πουλοβεράκι
θα λέμε το νερό νεράκι
Και το χειμώνα με σορτσάκι
κάνουμε σκι στο ..χορταράκι

Επωδός 
Τίποτα πια δεν έχει μείνει
στης έπαρσής μας το καμίνι
αχ, οι καημένοι οι Πιγκουΐνοι
έγιναν τώρα Βεδουΐνοι (δις)


Πω-πω! Έτοιμο για τη δισκογραφία!
..Μουξεδάρα θα γίνει! Τι του λείπει;
Και οικολογικό είναι και μήνυμα έχει, και ατάκα σούπερ...

Κι εκεί στο καημένοι (ειδικότερα στο -με), κάνει τρεις έως τέσσερις ..καλκάντζες και νταλκαδιάρικα γυρίσματα η φωνή.

Να, κάπως έτσι:
 ...και οι καημέ..ε ..ε ...εεεε..
οι καημέε.. με...εε.. ωχ, μωρέ αμάαααν
και οι καημένοι οι πιγκουΐνοι ααααχχχ (βαριά κι ασήκωτα το 'αχ')
γίνανε όλοι βεδουΐ ιιιιιιινοι βάϊ βάϊ βάϊ... (δις)
 
Με τέτοιο τρόπο, ποιος δε θα σπαράξει για τους πιγκουΐνους;
Ποιος δε θα σκεφτεί από μέσα του: "Πρέπει να κάνω κάτι οπωσδήποτε -τώρα αμέσως- για το περιβάλλον για να τους σώσω";
Ποιος δε θα σκεφτεί τo φαινόμενο του θερμοκηπίου, την κατασπατάληση των γήϊνων πόρων, την ανακύκλωση και την εξοικονόμηση ενέργειας;

.
Υ.Γ. (Σπέσιαλ Αφιέρωση)
Έϊ, πσιτ, υποψήφιε σφετεριστή!
Προσοχή στα.. ...πνευματικά(!) δικαιώματα

Σκέφτηκα επίσης, το νέο Mου ξε...
(απαγορεύονται οι συνειρμοί με λέξεις που αρχίζουν από ξε-)
να γίνει και ιδιαίτερος χορός. Όπως παλιά τα "παπάκια".
Θα χορεύεται με μικρά βηματάκια και τίναγμα των χεριών όπως κάνουν τα πιγκουϊνάκια.Όσα ζευγάρια θέλουν θα ακολουθούν και ενδυματολογική τελετουργία: 
 
Οι άντρες με μαύρο φράκο και άσπρο πουκάμισο, θα εκπροσωπούν τους πιγκουΐνους στην πρότερη κατάστασή τους και οι γυναίκες με (διάφανες-να 'χει και ενδιαφέρον) κελεμπίες θα προμηνύουν το δυσάρεστο μέλλον που τους περιμένει.

Εννοείται ότι οι άντρες (που εκπροσωπούν το 'πριν' την οικολογική καταστροφή) θα χορεύουν κρύα και παγερά με το προαναφερθέν πιγκουϊνίστικο στιλ, ενώ οι γυναίκες (που εκπροσωπούν το 'μετά') θα λικνίζονται στο πολύ, μα πολύ καυτό bellydance ανατολίτικο.

Πω-πω, χαμός! 
Προβλέπω διεθνή επιτυχία!

Άσκηση Θάρρους

.
Άσκηση Θάρρους Νο 54

Εκείνες τις πρώτες ημέρες της διάγνωσης, συνειδητοποίησα ότι, συχνά, φοβόμαστε τις λέξεις πολύ περισσότερο απ' όσο φοβόμαστε την ίδια την πραγματικότητα. Τρομάζουμε και μόνο στην ιδέα να εκστομίσουμε, για παράδειγμα, τη λέξη "καρκίνος". Έτσι τελικά, ετούτη η ανεκδιήγητη ανοησία και δειλία των ανθρώπων, εφεύρε λέξεις για ν' αντικαταστήσουνε τις λέξεις! Θαρρείς και τα λόγια, συνθέτουν κάποιο είδος κατάρας, φοβερής και τρομερής, κάποιο ξόρκι ανίερο, που όποιος το απαγγείλει θα πέσει λευχαιμία να τον κάψει! Ε, δεν υπάρχει ζώο πιο ηλίθιο απ' τον τρομοκρατημένο άνθρωπο. Ο ανθρώπινος πανικός, ξεπερνάει και την πιο πανικόβλητη αντιλόπη, η οποία πάνω στον τρόμο της να γλιτώσει, κάνει τόσα πολλά ζιγκ-ζαγκ που τελικά καταλήγει, από μόνη της, στην αγκαλιά της λέαινας.

Δεν υπάρχουν, λοιπόν, λέξεις φοβερές. Υπάρχουν αρρώστιες φοβερές, υπάρχουν άνθρωποι φοβεροί, υπάρχουν όσπρια με παρενέργειες φοβερές, όμως οι λέξεις δεν είναι παρά λέξεις. Η απέχθειά μας για μερικές από αυτές δε φανερώνει παρά τον απερίγραπτο τρόμο που μας προκαλεί η πραγματικότητα την οποία υποδηλώνουν. Όταν μας χτυπήσει ο καρκίνος λέμε η "νόσος η επάρατος", όταν μας πέφτουν τα μαλλιά δεν "καραφλιάζουμε" αλλά "έχουμε τριχόπτωση", όταν πεθαίνει η γιαγιά μας δε λέμε "πέθανε η γυναίκα", αλλά λέμε "έφυγε" (λες και πήγε για τσιγάρα και σε κάνα 5λεπτο θα 'χει επιστρέψει), λέμε "κοιμήθηκε" (και μάλιστα είπε να μην την ξυπνήσουμε για κανένα λόγο), λέμε "έσβησε" (τη φύσηξε κατά λάθος το ρεύμα κι έσβησε), λέμε "τη χάσαμε" (φάγαμε τον κόσμο αλλά δε μπορεί, κάπου εδώ τριγύρω θα μας έπεσε), λέμε "ξεκουράστηκε", λέμε οτιδήποτε προκειμένου ν' αποφύγουμε τη λέξη "θάνατος"!

Υποκρισία; δειλία; μοιρολατρία; ηττοπάθεια; ή μήπως όλα μαζί; Ας μην είμαστε τόσο σκληροί με τους εαυτούς μας. Δεν είμαστε παρά μικρά και φοβισμένα ανθρωπάκια! Πίσω από φιλοσοφίες και τεχνολογίες, πίσω από χιλιάδες χρόνια εξέλιξης είμαστε, πάντα, το ίδιο εύθραυστοι, το ίδιο ανυπεράσπιστοι, το ίδιο μικροί! Ε, λοιπόν, ένας λόγος παραπάνω! Αν δε μπορούμε ν' αποφύγουμε κάποια πράγματα, αν δε μπορούμε ν' απαλλαγούμε απ' την αρρώστια, τον πόνο, το θάνατο, ε τουλάχιστον, ας υποκύψουμε με το κεφάλι ψηλά. Μικροί ναι, καταδικασμένοι ναι, αλλά και περήφανοι! Αν δεν υπάρχει καμία δύναμη στον κόσμο ικανή να αποτρέψει τον μπαλτά του δήμιου, που λικνίζεται μετέωρος πάνω απ' το κεφάλι σου, ε τότε, χαμογέλασε και τέντωσε το λαιμό σου για να τον διευκολύνεις! Αν δε μπορείς να τον αντιμετωπίσεις, φέρ' τον τουλάχιστον σε δύσκολη θέση!

Αυτό, λοιπόν, ας προσπαθήσουμε να κάνουμε. Αν το πεπρωμένο μας, στέκει καταμεσής του δρόμου, απειλητικό, ανυπέρβλητο και αμετάβλητο, αν δεν υπάρχει κανένας τρόπος ώστε ν' αλλάξουμε τη μοίρα μας, ας αλλάξουμε τότε εμείς! Μέχρι και την τελευταία στιγμή, έχουμε πάντοτε την ευκαιρία αλλά και τη δύναμη ν' αλλάξουμε. Αρκεί να το πιστέψουμε! Ας προσπαθήσουμε να εξοικειωθούμε με τις έννοιες, με τις απειλές, με την πραγματικότητα. Και σε πρώτη φάση, το να κατακτήσουμε τις λέξεις, το να μπορούμε να μιλάμε ελεύθερα, δίχως ταμπού και υπονοούμενα, για τη νόσο μας, για τον πόνο μας, για το θάνατο, είναι ένα πολύτιμο, ένα πολύ σημαντικό βήμα μπροστά. Ένα βήμα ακόμα πλησιέστερα στις δυνάμεις, τις αστείρευτες και τις ακατανίκητες, οι οποίες κρύβονται στα βάθη της ύπαρξής μας και περιμένουν. Περιμένουν να τις ανακαλύψουμε, να τις ξεθάψουμε και να τις αγαπήσουμε! Περιμένουν να τις σφυρηλατήσουμε στα μέτρα μας. Να φτιάξουμε θώρακες, πανοπλίες και ασπίδες. Να φτιάξουμε δόρατα, ξίφη και βαλλίστρες. Κι έπειτα να χιμήξουμε στη μάχη με λύσσα, να ξεχυθούμε με αποκοτιά και δίχως έλεος να σφαγιάσουμε τις στρατιές του παλιού μας εαυτού! Να ξεχυθούμε, λάβροι και ακάματοι αγωνιστές, με τις πληγές να χάσκουν ορθάνοιχτες και το αίμα να ρέει άφθονο, κι εκεί, καταμεσής της μάχης, ν' αναστήσουμε τους ήρωες!ΘΑ ΖΗΣΩ!ΜΑ ΤΙ ΛΕΩ; ΟΧΙ ΑΠΛΑ ΘΑ ΖΗΣΩ,ΑΛΛΑ... ΘΑ ΖΗ-ΣΩ!!!
ΘΑ ΣΑΡΩΣΩ ΤΑ ΠΑΝΤΑ!ΘΑ ΝΙΚΗΣΩ ΑΡΡΩΣΤΙΕΣ,ΘΑ ΝΙΚΗΣΩ ΘΑΝΑΤΟΥΣ,

ΘΑ ΙΣΟΠΕΔΩΣΩ ΤΑ ΠΑΝΤΑ ΣΤΟ ΔΙΑΒΑ ΜΟΥ!

ΚΙ ΑΝ ΔΕ ΖΗΣΩ,ΚΙ ΑΝ ΔΕΝ ΤΑ ΚΑΤΑΦΕΡΩ,Θ' ΑΓΩΝΙΣΤΩ ΣΑΝ ΤΟ ΣΚΥΛΙ!ΠΟΙΟ ΣΚΥΛΙ; ΣΑΝ ΤΟ ΛΙΟΝΤΑΡΙ!!!Θ' ΑΓΩΝΙΣΤΩ ΜΕ ΟΛΕΣ ΜΟΥ ΤΙΣ ΔΥΝΑΜΕΙΣ!
ΑΝ ΕΙΝΑΙ ΓΡΑΦΤΟ ΜΟΥ ΝΑ ΠΕΘΑΝΩ,ΘΑ ΠΟΛΕΜΗΣΩ ΚΑΙ ΘΑ ΠΕΘΑΝΩΜΕ ΤΟ ΚΕΦΑΛΙ ΨΗΛΑ!ΜΕ ΤΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΚΑΙ ΤΟ ΧΑΜΟΓΕΛΟ,ΑΝ ΜΠΟΡΕΣΩ,ΜΕΧΡΙ ΚΑΙ ΤΗΝ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΜΟΥ ΑΝΑΣΑ!
ΟΧΙ! ΔΕ ΘΑ ΠΕΘΑΝΩ ΤΟΣΟ ΕΥΚΟΛΑ!
ΔΕ ΘΑ ΣΟΥ ΚΑΝΩ ΤΗ ΧΑΡΗ!ΘΑ ΣΟΥ ΒΓΑΛΩ ΤΗΝ ΨΥΧΗ ΑΝΑΠΟΔΑ!

Έτσι λαμπεροί να ζήσουμε και να πεθάνουμε, όταν μας είναι ορισμένο. Τέτοια να είναι η λάμψη μας που να σκιαχτεί το χώμα, να διστάσει! Τόσο να είναι το φέγγος της ψυχής μας που να ντραπεί η γης να μας σκεπάσει, μες στην αστρόσκονη να μας αξίζει να θαφτούμε και στους πυρήνες των αστεριών...
Αποσπάσματα από την ιστοσελίδα:
http://users.hol.gr/~sirkoll/
----------------------------------------------------------------------------------
-----------------------------------------------------------------------------------

«O ατομικισμός»,έγραφε τον 19ο αι. ο Τοκβίλ, «είναι ένα συναίσθημα συνετό και φιλήσυχο, που προδιαθέτει κάθε πολίτη να αποσυρθεί με την οικογένεια και τους φίλους του. Έτσι,αφού πρώτα δημιουργήσει μία μικρή κοινωνία για δική του χρήση,εγκαταλείπει πρόθυμα τη μεγάλη κοινωνία στον εαυτό της.»
Η απέχθεια των Αθηναίων για τον ατομικισμό διασώθηκε μέχρι τις μέρες μας στην αγγλική γλώσσα. Όπως και οι αρχαίοι Αθηναίοι, οι Άγγλοι χρησιμοποιούν ως ακραία υβριστική και μειωτική έκφραση τη λέξη «ιδιώτης» (idiot).

Η παραπάνω σελίδα όμως με τις υπέροχες χιουμοριστικές ζωγραφιές (δύο από αυτές μετέφερα κι εδώ) αποτελεί μια φωτεινή εξαίρεση.
Δεν μπορώ να βρω επαρκή λόγια για να επαινέσω μια τέτοια διαδικτυακή προσπάθεια-φάρο που εκπέμπει (έξω από τα δόντια) πραγματικά μηνύματα ζωής κι όχι χιλιοειπωμένες ξερές λέξεις παρηγοριάς.



Είχα κατά νου πως το ποστ με το "Χρόνια Πολλά" θα έμενε μέχρι να περάσουν οι γιορτές.
Να, όμως πουδεν αποφασίζουμε μόνο εμείς...
.

Σε όλους τους αγώνες που χάθηκαν στο βόλεμα

.
Ο Ρίψασπης

Ήρθε από μέρη μακρινά
στο κράνος κόκκορου φτερά
(γεμάτος υποσχέσεις)

Μ' ένα πιο φουσκωμένο ΕΓΩ
κι από ΔΕΗς λογαριασμό
(με σιλικονοενέσεις)

Με 'θα' δεινού πολιτευτή
και με ολόασπρη στολή
(ποιος να μην τον θαυμάσει;)

Έψαχνε συμπολεμιστή
για κάποια μάχη φοβερή
(στου φεγγαριού τη χάση)

Μα, εκεί στη μάχη, συμφορά
παν' του κοκκόρου τα φτερά
(πώς θα καυχιέται τώρα;)

Με μία μόνο γρατσουνιά
όλα τα 'θα' μείναν γυμνά
(να φύγει έφτασε η ώρα)

Κι εκεί, στης νύχτας τη σιωπή
κρυφά- ματιά να μην τον δει
(πετάει την ασπίδα)

Αφήνει συμπολεμιστή
ξεχνάει υποσχέσεις και ορμή
(και φεύγει σαν βολίδα)

Ωρέ ετούτος ο λαγός
δεν ήταν ένας στρατηγός
(στον πιτανάτη λόχο;)

-Πού πήγε η περηφάνια πια;
-Του 'μεινε μόνο στα αυτιά
(για να μην δίνει στόχο!)


Αν και δεν πρέπει πια ούτε να ασχολούμαι, χαλάλι αυτό το ποστάκι "τιμής ένεκεν",
για έναν ακόμη αγώνα που έγινε μόνο στα λόγια και χάθηκε στο βόλεμα!

Καμιά φορά έρχονται κάποια άτομα και μας ξεσηκώνουν για να λάβουμε μέρος σε διάφορους αγώνες.
Είτε πολιτικούς, είτε περιβαλλοντολογικούς, οικολογικούς, θέματα της πόλης ή της τοπικής κοινωνίας, του δήμου, της γειτονιάς, επαγγελματικά κλπ κλπ κλπ.
Έρχονται με ορμή και φόρα και πολλά-πολλά λόγια, ιδέες, σχέδια κλπ κλπ κλπ...
Μόλις όμως έρθει η στιγμή οι θεωρίες να γίνουν πράξη κι αρχίσουν οι πρώτες δυσκολίες, από Στρατηγοί γίνονται Λαγοί.
Όπου φύγει-φύγει.
Γιατί, αλλιώς είναι να τα λες κι αλλιώς να τα κάνεις.
Αλλιώς να μιλάς εκ του ασφαλούς απ' τα μετόπισθεν της πολυθρόνας κι αλλιώς να κινδυνεύεις στην πρώτη γραμμή.
Σ' αυτά τα άτομα και στις χαμένες τους μάχες είναι αφιερωμένο αυτό το Αριστιχούργημά μου (κι ας κάνουν ότι δεν καταλαβαίνουν και κυρίως ότι δεν ακούν).

Η άλλη θεία στο περβάζι!

Ένας πάνγλυκος άνθρωπος (με πανάγριο βλέμμα) μου ζήτησε αργά χθες βράδυ να του γράψω κάτι με θέμα: 
 "Η αλητεία στο περβάζι".

Μια και δεν ξέρω από αλητείες, κάνω μια μικρή παράφραση και του αφιερώνω –έτσι όπως είναι φρεσκογραμμένο νωρίς σήμερα το πρωί- το: 
 "Η άλλη θεία στο περβάζι".


Αρχή

Είχα δυο θείες που λέτε. Τη θεία Σοφία και την θεία Αγλαΐα.
Δίδυμες. Από μικρές μαζί. Αχώριστες. Γεροντοκόρες και οι δυο.
Μαζί ξυπνούσαν, μαζί έτρωγαν, μαζί έπιναν (καφέ-και χαμομήλια-μην πάει ο νους σας σε τίποτε πιο δυναμιτιστικό), μαζί έβγαιναν το απογευματάκι περίπατο ως το κοντινό πάρκο, μαζί κάθονταν στο παγκάκι (κι αν δεν έβρισκαν θέση ή είχε μόνο για μία την περιφρονούσαν και μαζί στεκόταν όρθιες), μαζί πήγαιναν την Κυριακή στην εκκλησία… Όλα μαζί.
Θυμάστε το ποίημα με τους Κολοκοτρωναίους; Ε, όπου "καβάλα" βάλτε το "μαζί" και είστε μέσα.
Μα, ό,τι δεν κατάφερε τόσα χρόνια η ζωή το κατάφερε η γεροντική άνοια.

Η μία θεία μου (η Αγλαΐα), ξαφνικά, άρχισε να κάνει παρεμβολές στην συντροφικότητα τής άλλης. Για πρώτη φορά εμφανίστηκαν μεταξύ τους παρανοήσεις, γκρίνιες και μικροκαυγαδάκια.
Η μία απ' τις δύο όλο δεν καταλάβαινε, όλο ξεχνούσε, όλο έλεγε κι έκανε άλλα αντ' άλλων. Μέχρι που ένα πρωί προθυμοποιήθηκε να φτιάξει καφέ.
Σερβίρει στην άλλη θεία μου (την Σοφία) το φλιτζάνι με ένα πράγμα σαν ολόφρεσκο λαχταριστό μπουγαδόνερο.
-Τι είναι τούτο μαρή Αγλαΐα;
-Καφές!
-Και γιατί δεν έχει καφέ χρώμα;
-Ε, τελείωσε ο καφές και δεν είχαμε και δεν έβαλα.
-Και τι έβαλες;
-Να, δεν έβρισκα ούτε τη ζάχαρη και έβαλα αλάτι! Μια κοφτή κουταλιά όμως, όπως τον πίνεις. Μέτριο!
- ...... (ας αποφύγω να γράψω τις αντιδράσεις της θείας μου της Σοφίας)
-Τι; δε σου αρέσει; Τον έκανα πολύ γλυκό μήπως;

Αυτό το τραγικό γεγονός ήταν η αιτία που χάλασε μια για πάντα την ιεροτελεστία του πρωινού καφέ και έκανε την πρώτη θεία μου (τη Σοφία) να καταλάβει ότι κάτι πήγαινε πολύ στραβά με τη δεύτερη θεία μου (την Αγλαΐα).
Να, γιατροί, να εξετάσεις, να χάπια, να φάρμακα.
Να 'ναι καλά το βιβλιάριο του ΙΚΑ. Για τέτοιες περιπτώσεις το φύλαγαν ατσαλάκωτο στο πάνω-πάνω συρτάρι της σιφονιέρας στο σαλόνι.
Αλλά τίποτε σημαντικό σαν αποτέλεσμα. Μόνο μια ψιλοβελτίωση.
Ας πούμε ότι αν δεν είχε καφέ, ετοίμαζε τσάι κι όχι βαρυ-γλυκό αλατόνερο (η Αγλαΐα).
Ως εκεί όμως η βελτίωση (της Αγλαΐας).
Αν έκανε ice tea βραστό, κι αν ξεχνούσε να το πιεί μέχρι που ξαναγινόταν κανονικό ice tea, αυτό είναι άλλη ιστορία. Ο καφές πάντως δεν ξαναμαρτύρησε από τα χέρια της.
Αυτή που μαρτυρούσε όμως ήταν η πρώτη θεία μου (η Σοφία).

Στην αρχή είχε υπομονή κι ήταν ευγενική και καρτερική μαζί της (με την Αγλαΐα). Μα, όσο περνούσε ο καιρός τόσο έσπαζαν τα νεύρα της. Γερνούσε κι αυτή βλέπετε. Ήθελε κάποιον να τη φροντίζει κι όχι να τρέχει η ίδια να φροντίζει την ξαναμωραμένη (καταλάβατε ποια).
Κι έτσι, σιγά-σιγά, προσπαθούσε να αποφεύγει τις πολλές-πολλές επαφές μαζί της. Σκεφτόταν ότι καλύτερα να 'χε λιγότερες επαφές γιατί, ε, όσο να πεις, τόσο θα 'χε και λιγότερες παρανοήσεις, συγκρούσεις και συγχύσεις.
Την άφηνε μόνη στο δωμάτιό της και με τον καιρό πια, ούτε που έβγαινε από εκεί (η Αγλαΐα λέμε). Ούτε για να φάει. Της πήγαινε το φαγητό στον δίσκο (η περιποιητική Σοφία), την τάιζε την σκούπιζε και πάπαλα μετά. (Να 'ναι καλά τα πάμπερς για το άλλο θέμα).

Το πιο τραγικό όμως ήταν ότι σταμάτησε να την παίρνει και έξω μαζί της (η Σοφία εννοώ) στους περιπάτους στο πάρκο. Ξεχάστε τους Κολοκοτρωναίους, και τα παγκάκια, τα πάρκα και τις εκκλησίες. Θυμηθείτε το: "Μοναχός σου χόρευε κι όσο θέλεις πήδα".
Τι χόρευε και πήδα δηλαδή! Μετά βίας στήριζε τα δικά της πόδια. Πού να σέρνει μαζί της και την αδερφή της; Άσε που έβρισκες πιο εύκολα μονές θέσεις σε τέτοια περιζήτητα μέρη.
Και τις είχε πια πολλή μεγάλη ανάγκη γιατί αλλιώς δεν θα τα έβγαζε πέρα με τις απαιτήσεις τέτοιων μακρινών αποστάσεων (νομίζω ότι το είχαμε αναφέρει σε άλλη ανάρτηση ότι ο χώρος και ο χρόνος είναι σχετικός).
Κι αυτά τα σκασμένα τα νιάτα; Ούτε που κουνιόταν όταν την έβλεπαν να της δώσουν θέση να καθήσει ως ευγενική παραχώρηση σεβασμού.
Τι να πεις; Χάλασε ο κόσμος σήμερα!
Αύριο δεν ξέρω! Ίσως γίνει χειρότερος ή καλύτερος (όμως μεταξύ μας: Ό,τι και να γίνει η θεία μου η Σοφία δε θα προλάβει να το μάθει!).

Κι έτσι που λέτε, έμενε η άλλη θεία στο περβάζι, (η Αγλαΐα ντε), με παράπονο κολλημένη στο τζάμι, να κοιτάζει έξω τη ζωή να κάνει μόνη της περιπάτους έχοντάς την ξεχ...ασμένη, μέχρι που -για να μην παραπονιέται άλλο- την πήρε για έναν πολύ όμορφο και μακρινό περίπατο ο καλός Θεούλης.

Τέλος

(σημείωση: το γεγονός με τον καφέ-αλατόνερο αν και μοιάζει απίθανο, είναι πραγματικό! Το 'κανε και το εξήγησε ακριβώς έτσι, η γιαγιά ενός παιδικού μου φίλου)
.
.

Συναίσθημα

Young couple by Emil Nolde

Έχει πολύ καιρό που με προβληματίζει η ύπαρξη του συναισθήματος.

Στην αρχή σκέφτηκα πως θα 'ναι ή 'άνωθεν' μέριμνα για τις επιταγές της διαιώνισης του είδους μας.
Για να ζευγαρώνει τους ανθρώπους, να τους ανα-τρέφει (μέσω του μητρικού φίλτρου) και να τους αγελαιοποιεί σε κοινωνικές ομάδες δυναμώνοντάς τους στις εξωτερικές αντιξοότητες (φυσικών φαινομένων ή ανταγωνιστικά με άλλες ομάδες ή φυλές) ώστε να καταφέρνουν να συνεχίζουν να επιβιώνουν.

Γιατί, αν θυμάμαι καλά, όπως είπε και ο Αριστοτέλης "ο άνθρωπος είναι κοινωνικό ον" και χωρίς συναίσθημα, μετά από την κάλυψη των φυσικών αναγκών του -μέσω των απαραίτητων κοινωνικών ανταλλαγών- θα έρεπε προς την μοναχοποίηση.

"Μόνο λοιπόν όταν μπορέσουμε να συλλάβουμε την ιστορία σαν πολυκύμαντη κίνηση κόσμων ολόκληρων, όπως είναι ο κάθε άνθρωπος, σαν πολυκύμαντη κίνηση από γαλαξίες ανθρώπινων ιστοριών, μόνο όταν θα μπορέσουμε να καταξιώσουμε στη συνείδησή μας το άτομο ως τον πρωτογενή παράγοντα του πολιτισμού, που η ενότητά του με τους άλλους ανθρώπους επιτρέπει την παραγωγή και την εξέλιξη του, τότε ίσως θα μπορέσουμε να αναγνώσουμε τη σκοπιμότητα και την αναγκαιότητα του ιστορικού γεγονότος, των επιλογών και των ιδεολογιών..."
Χρόνης Μίσσιος-‘’Χαμογέλα ρε, τι σου ζητάνε’’

Whirlwind (1906) by Filipp Malyavin

Κάποια στιγμή το παρομοίασα με έναν πίνακα.
Το σώμα μας, η λογική μας, είναι το καβαλέτο, τα πινέλα, τα σύνεργα γενικά, αλλά το συναίσθημα είναι το χρώμα.
Το συναίσθημα είναι αυτό που μας δίνει ζωντάνια, πάθος, ορμή ζωής.

"Γιατί τι είναι ο άνθρωπος χωρίς τα πάθη; Χωρίς τα πάθη του ο άνθρωπος είναι δρομέας κουτσοπόδης και δισκοβόλος κουλός. Είναι Κικέρωνας με κομμένη γλώσσα, ναυτικός χωρίς τη θάλασσα, ένας επιβήτορας ευνουχισμένος.
Τα πάθη μας ξεσηκώνουν το μεγαλουργό βούρλισμα της δημιουργίας. Και κάνουν την κούκλα γυναίκα, και το γεφύρι πέρασμα, και τον καλόγερο Παπαφλέσσα." όπως έγραψε και ο Λιαντίνης.

Minerva by Auguste Rodin

Το συναίσθημα είναι αυτό που μας βοηθάει να πετάξουμε από πάνω μας τα περιττά επίκτητα επιχρίσματα της εγωιστικής ανάγκης για επιβίωση και να φτάσουμε βαθειά στην ψυχή μας.
Μέσω του συναισθήματος, μάς φτάνουν στην έκσταση διάφορες θρησκευτικές τελετουργίες. Από τις Μαινάδες και τις Βακχίδες μέχρι τους αναστενάρηδες και τους Δερβίσηδες.
Το συναίσθημα είναι αυτό που μας παίρνει ανθρώπους και μας επιστρέφει ήρωες.
Που μας βγάζει από τα γνωστά μας όρια και ενεργοποιεί το κρυμμένο εν δυνάμει μας.
Που μας εξαγνίζει και μας οδηγεί στην κάθαρση μέσω της αγάπης.
Που μας ανυψώνει και κάνει λεπτεπίλεπτη και διάφανη την υφή της ύπαρξής μας.


"...Και ότι βακχεύειν δε σημαίνει «γλεντώ», αλλά «αποκτώ μια ιδιαίτερη θρησκευτική εμπειρία» —την εμπειρία της κοινωνίας με το Θεό, που μεταμορφώνει τον άνθρωπο σε βάκχο ή βάκχη"

Dance around the golden calf by Emil Nolde (1867-1956)

Σ' αυτή την εμπειρία οι αρχαίοι Έλληνες, όπως και πολλοί άλλοι λαοί, πίστευαν ότι το κρασί πολλές φορές βοηθάει. Η μέθη, καθώς παρατήρησε ο William James, “διαστέλλει, ενώνει και καταφάσκει: οδηγεί τον πιστό της από την ψυχρή περιφέρεια των πραγμάτων στο ακτινοβόλο τους επίκεντρο· τον κάνει για μιά στιγμή ένα με την αλήθεια”. 
Έτσι το κρασί αποκτά θρησκευτική αξία: αυτός που πίνει γίνεται ένθεος —έχει πιει τη θεότητα. Αλλά το κρασί δεν ήταν το μόνο ούτε το πιο σημαντικό μέσο κοινωνίας.Σε πολλές κοινωνίες, ίσως σε όλες τις κοινωνίες, υπάρχουν άνθρωποι στους οποίους “οι τελετουργικοί χοροί προκαλούν μια θρησκευτική εμπειρία που φαίνεται πιο ικανοποιητική και πιο πειστική από οποιαδήποτε άλλη... 

Τα γνωστότερα παραδείγματα είναι οι Μωαμεθανοί δερβίσηδες, οι Αμερικανοί Shakers (“Τρέμοντες”), οι Ιουδαίοι Χασιντίμ και οι Σαμάν της Σιβηρίας… Συχνά ο χορός οδηγεί το χορευτή στην αίσθηση ότι κατέχεται από μια ξένη προσωπικότητα. Τέτοιοι χοροί είναι εξαιρετικά μεταδοτικοί και εύκολα γίνονται μια ισχυρή έμμονη ιδέα που κυριεύει ακόμα και σκεπτικιστές χωρίς τη συγκατάθεση του συνειδητού …έτσι αναπτύχθηκαν οι εποχιακές “θεραπείες” αρρώστων με τη μουσική και τον εκστατικό χορό, που σε ορισμένα μέρη αποκρυσταλλώνονταν σε ετήσια πανηγύρια."
(Εισαγωγή στις Βάκχες, Ε. R. Dodds-Μετ. Λίνας Κασδαγλη)

Grace Hartigan by AckermanGoldsmith (1994)

Στις περισσότερες σημερινές λατρευτικές τελετές η ιερή μέθη έχει αντικατασταθεί από την συνοδεία ψαλμωδίας ή μουσικής που καταστέλλει τη σκέψη και διεγείρει περισσότερο το συναίσθημα, μέχρι την κορύφωση της έκστασης, όπου εκμηδενίζεται κάθε λογική και το συναίσθημα γίνεται το όχημα που οδηγεί στα υπερβατικά μονοπάτια.

Όμως το ίδιο όχημα, χωρίς το φρένο και το χαλινάρι της λογικής, μπορεί να μας μεταφέρει και σε άλλου είδους εμπειρίες.
Αντί για την ανοδική υπερβατική πορεία, στα χέρια ενός ανθρώπου -μη καθοδηγούμενου από ανώτερο ή "ιερό σκοπό"- η άλογη κατανάλωση συναισθήματος καταντάει κτηνώδης, τραβώντας τον φορέα της προς τα κατώτερα επίπεδα της εξελικτικής πορείας, πίσω σε ζωώδη αρχέγονα ένστικτα.

Αν παρατηρήσουμε νηφάλιοι ώστε να είμαστε αρκετά αντικειμενικοί και όχι συναισθηματικά φορτισμένοι (από κάποιου είδους "ντέρτι" που υποδαυλίζεται από τα λόγια των καψούρικων τραγουδιών), μια νυχτερινή πίστα γεμάτη από ανθρώπους που χορεύουν, θα δούμε μια ανάγκη για υπερκατανάλωση συναισθήματος μέσα από την δικαιολογία της μέθης.
Αν εξαιρέσουμε αυτούς κι αυτές που λικνίζονται για άλλους λόγους (όπως επίδειξη σώματος ή χορευτικής ικανότητας, σεξουαλική πρόκληση, κέφι με το ζόρι), ξεχωρίζουν κάποιοι που έχουν βουτήξει στην κυριολεξία στο συναίσθημα, έχουν απομονωθεί από τον περίγυρο και χορεύουν εκφράζοντας αυτό το υπερσυναίσθημα-παράπονο-νταλκά που έχουν αφήσει να τους κυριεύσει.

Candle dancers by Emil Nolde

Μέσα από την επίφαση της μέθης ψάχνουμε δικαιολογίες για να υπερκαταναλωθούμε μέσα στο συναίσθημα, να εκφραστούμε εκτός ορίων και να εκφράσουμε μέσω του σώματός μας αυτά που συνήθως δεν μας επιτρέπει η λογική.

Το συναίσθημα, γίνεται το καταφύγιο για να ξεφύγουμε παραπονιάρικα από την πραγματικότητα, τις ευθύνες και την αντιμετώπισή τους που επιβάλλει η λογική.
Κρυβόμαστε πίσω από διάφορες συναισθηματικές φορτίσεις και κυρίως κάτω από αυτές, αφήνοντάς τες να μας σκεπάζουν σαν πουπουλένιο πάπλωμα αδράνειας.
Αφηνόμαστε να μένουμε για καιρό κολλημένοι μόνο σ' αυτές, αποφεύγοντας να κοιτάξουμε κατάματα την αλήθεια και να κάνουμε ένα βήμα πιο πέρα.

Το συναίσθημα γίνεται το βολικό κλαψούρισμα και οικτίρισμα του εαυτού μας.
Γίνεται το πένθος για να αποφύγουμε το βένθος.
Γίνεται το αποτέλεσμα για να μην ψάξουμε την αιτία.
Γίνεται το -δήθεν επίπονο, αλλά στην ουσία ασφαλές- τέλμα για να μένουμε στην επιφάνεια των πραγμάτων, αποφεύγοντας την εκ βαθέων ανάλυσή τους, εθελοτυφλώντας στα όσα μη επιθυμητά μπορεί μια τέτοια ανάλυση να μας αποκαλύψει.

Και ως συνήθως: "οι άλλοι φταίνε κυρίως γι' αυτό!", ή "η άτιμη η ζωή που μας τα 'φερε έτσι στραβά".
Εμείς απλώς οι καημένοι, ως "ευαίσθητοι αποδέκτες", αφηνόμαστε να κλαψουρίζουμε (συνήθως σε φιλικούς ώμους ή στον Θεό με παράπονο για τον άδικο τούτο κόσμο) και να βιώνουμε με οδύνη τα αποτελέσματα, ανήμποροι να δράσουμε δυναμικά για να ξεφύγουμε.

Self portrait, 1912 by .Emil Nolde

-Γιατί οι βάρβαροι θα φθάσουν σήμερα.
Τι νόμους πια θα κάμουν οι Συγκλητικοί;
Οι βάρβαροι σαν έλθουν θα νομοθετήσουν.
................. ....................................
Και τώρα τι θα γενούμε χωρίς βαρβάρους;
Οι άνθρωποι αυτοί ήσαν μια κάποια λύσις.
(Κ. Καβάφης)

Ευλογημένο να ‘ναι το Εμπόδιο

και τρισευλογημένο.

Δέντρο ισκιερής δικαιολογίας

ότι δεν φταίμ’ εμείς,

να βρίσκει δροσερήν αθώωση

ο λιποτάκτης Χειρισμός,

να κολατσίζει με το πάσο της

το μεροκαματιάρικο άλλοθί της

η Αλλοτρίωσή μας.

("Έμμεση Αδράνεια"-Δημουλά Κική)

"Σπουδαίοι είναι οι άνθρωποι που έχουν υποφέρει, γενναίοι είναι οι άνθρωποι που δέχονται να υποφέρουν, αλλά ανώτεροι είναι εκείνοι που δε σημαδεύονται απ' αυτό. Εκείνοι που έχουν χαράξει πορεία να διευρύνουν τον εαυτό τους και το μυαλό τους και δε χρειάζονται άλλοθι ούτε οίκτο ούτε καν λίγη συμπάθεια."
(Εύα Ομηρόλη)

"Η δράση υποκαθιστά τα δάκρυα" 

(Α. Γκράμσι)

Paarden, langs de zee galopperend - Giorgio de Chirico

Λογική και Συναίσθημα.
Η πάλη των δύο αλόγων του Σωκράτη που γράφει ο Πλάτωνας στον Φαίδρο:

Το ένα, που 'ναι της μοίρας της καλής, έχει όρθιο το παράστημα, είναι καλοδεμένο στην άρθρωση, έχει τον αυχένα ψηλά… Είναι φιλότιμο και με φρονιμάδα και με αιδώ, και αγαπά τη γνώμη την αληθινή.
Το άλλο είναι ένας σωρός από κρέατα, στραβόκορμο και παχύσαρκο… Είναι ακόλαστο και αλαζονικό, με αυτιά τριχωτά και βαράκουα.

Η πλατιά κίνηση των ψυχών γράφει το χορό της πέστροφας στα νερά.
Άλλοτε φέρνει την αντίσταση με τη χαρά της νίκης, άλλοτε στο παράδομα με την αγωνία της μάχης.
Προσέχετε την σύνδεση του ευγενικού με το χυδαίο στην παντοδύναμη Αρχή της πραγματικότητας…
Λιαντίνης

---------------

Ας κάνω και μια μεγάλη παρένθεση, προεκτεινόμενη στον τομέα της ψυχολογίας.


Στην ουσία δεν είναι μόνο αυτά τα δύο. Η λογική και το συναίσθημα.
Όπως έδειξε η εμπειρική παρατήρηση, αποκτούμε πείρα των φαινομένων με τέσσερις κύριους τρόπους.
Πριν από αιώνες, ο Πλάτωνας στην "Πολιτεία" παρατήρησε αυτόν τον τετραπλό χαρακτήρα της λειτουργίας μας.
Οι διάφοροι μεταφραστές του δυσκολεύτηκαν πολύ να βρουν λέξεις αντίστοιχες μ' αυτές που χρησιμοποίησε.
"Τέσσερις λειτουργίες της ψυχής: Νοημοσύνη, απόδειξη, γνώμη, φαντασία" -Σπενς,
"Τέσσερις νοητικές καταστάσεις: καθαρή λογική, κατανόηση, πίστη, εικασία" -Ντέϊβιντ & Βόαν.
"Λογική, κατανόηση, πεποίθηση και αντίληψη των σκιών" -ΤΖόουσετ.


Ο Γιούγκ έδωσε ειδικά ονόματα:
Την ικανότητα να βλέπει κανείς πώς συσχετίζονται τα πράγματα λογικά (νοημοσύνη, λογική, καθαρή λογική-σύμφωνα με τους μεταφραστές του Πλάτωνα) την ονόμασε "λειτουργία της σκέψης".
 

Pictograph by Adolph Gottlieb

Την άμεση αντίληψη των φαινομένων με τα αισθητήρια όργανα (απόδειξη, κατανόηση) την ονόμασε "λειτουργία των αισθήσεων".
 
Την ικανότητα να κάνει κάποιος ακριβείς και συνεκτικές αξιολογήσεις, την ονόμασε "λειτουργία του συναισθήματος" (γνώμη, πίστη, πεποίθηση).
 
Την ικανότητα να βλέπει κανείς πέρα από τα γεγονότα, να συλλαμβάνει το μη απτό σε μία κατάσταση (φαντασία, εικασία, αντίληψη των σκιών), την ονόμασε "λειτουργία της διαίσθησης".
Εκτός λοιπόν από τη λογική της σκέψης και το συναίσθημα, έχουμε την αίσθηση και την διαίσθηση.



Η σκέψη είναι το αντίθετο του συναισθήματος, και η αίσθηση (λειτουργία της λήψης του οριζόμενου ως πραγματικού) είναι το αντίθετο της διαίσθησης.

Ο Γιούγκ ανακάλυψε ότι οι περισσότεροι άνθρωποι έχουν αρκετά ανεπτυγμένη μία από τις τέσσερις λειτουργίες. Μια γειτονική της είναι μέτρια ανεπτυγμένη και οι υπόλοιπες δύο υποτυπώδεις. Αυτό είχε μεγάλη σημασία στην κατανόηση του τρόπου συμπεριφοράς των ανθρώπων.
Μετά διαχώρισε τους τρόπους αυτούς σε εσωστρεφείς και εξωστρεφείς κι έτσι κατέληξε σε οχτώ τύπους λειτουργίας μας. Βάσει αυτών έβρισκε τον ψυχολογικό τύπο του κάθε ατόμου και ανέλυε την προσωπικότητά του.




Συμπερασματικά, λοιπόν, νομίζω ότι το συναίσθημα, εκτός από μέσον έκφρασης, είναι ένα ισχυρότατο μέσον αντίληψης χρήσιμο για την εξέλιξή μας και η αξία του βρίσκεται στον τρόπο που το ελέγχει και το χρησιμοποιεί κάποιος (αφήνεται τελείως σ' αυτό ή το χαλιναγωγεί -περισσότερο ή λιγότερο- ανάλογα με την εκάστοτε περίπτωση).
.