Η Αλεπού κι ο Πρίγκιπας

Αυτή την στιγμή φάνηκε η αλεπού.
«Καλημέρα», είπε η αλεπού.
«Καλημέρα», απάντησε ευγενικά ο μικρός πρίγκιπας που γύρισε μα δεν είδε τίποτα.
«Εδώ είμαι», είπε η φωνή, «κάτω από την μηλιά…»
«Ποιος είσαι;» είπε ο μικρός πρίγκιπας. «Είσαι πολύ χαριτωμένος…»
«Είμαι αλεπού», είπε η αλεπού.
«Έλα να παίξεις μαζί μου», της πρότεινε ο μικρός πρίγκιπας. «Είμαι τόσο λυπημένος…»
«Δεν μπορώ να παίξω μαζί σου» είπε η αλεπού. « Δεν έχω ακόμη εξημερωθεί!»
«Ά συγνώμη» είπε ο μικρός πρίγκιπας. Αλλά μετά από μια μικρή σκέψη πρόσθεσε:
«Τι θα πει εξημερώνω;»
«Δεν είσαι από δω;» είπε η αλεπού, «τι ζητάς;»
«Ζητώ ανθρώπους» είπε ο μικρός πρίγκιπας. «Τι θα πει, εξημερώνω;»
«Οι άνθρωποι» είπε η αλεπού, «έχουν όπλα και πυροβολούν. Είναι πολύ ενοχλητικό. Τρέφουν ακόμη και κότες. Αυτό είναι το μοναδικό ενδιαφέρον. Ψάχνεις κότες;»
«Όχι», είπε ο μικρός πρίγκιπας, «ψάχνω φίλους. Τι θα πει εξημερώνω;»
«Είναι ένα πράγμα που έχει λησμονηθεί», είπε η αλεπού. «Θα πει, εξοικειώνομαι.»
«Ναι» είπε η αλεπού. «Για μένα δεν είσαι όπως ένα μικρό παιδί, που μοιάζει εντελώς με εκατό χιλιάδες μικρά παιδιά. Εγώ δεν σε χρειάζομαι και συ με χρειάζεσαι ακόμη λιγότερο. Για σένα είμαι μια αλεπού μόνο που μοιάζει με εκατό χιλιάδες αλεπούδες. Αλλά αν με εξημερώσεις, θα χρειαζόμαστε ο ένας τον άλλον. Για μένα θα είσαι μοναδικός στον κόσμο. Για σένα θα είμαι εγώ μοναδική στον κόσμο………»
«Αρχίζω να καταλαβαίνω», είπε ο μικρός πρίγκιπας.«Υπάρχει ένα λουλούδι…. Νομίζω ότι μ’ έχει εξημερώσει ……»
«Μπορεί» είπε η αλεπού. « Στη γη όλα μπορούν να συμβούν….»
«Ω!, δεν έγινε στη γη», είπε ο μικρός πρίγκιπας.
Η αλεπού φάνηκε πολύ ερεθισμένη:«Σ’ έναν άλλον πλανήτη;»
«Ναι»
«Υπάρχουν κυνηγοί σ’ αυτόν τον πλανήτη;»
«Όχι»
«Είναι σπουδαίο! Και κότες;»
«Όχι».
«Τίποτα δεν είναι τέλειο», αναστέναξε η αλεπού. Μα η αλεπού ξαναγύρισε στις σκέψεις της:«Η ζωή μου είναι μονότονη. Εγώ κυνηγώ κότες, οι άνθρωποι κυνηγούν εμένα. ‘Όλες οι κότες μοιάζουν μεταξύ τους και όλοι οι άνθρωποι μοιάζουν μεταξύ τους. Βαριέμαι λοιπόν λιγάκι. Μα αν με εξημερώσεις, η ζωή μου θα φωτιστεί. Θα γνωρίζω τον ήχο των βημάτων σου, που θα ξεχωρίζει απ’ όλων των άλλων. Τα άλλα βήματα με διώχνουν κάτω από την γη. Τα δικά σου θα με δελεάζουν σαν μουσική από την φωλιά. Και κοίτα! Βλέπεις εκεί κάτω τα σιταροχώραφα; Εγώ δεν τρώω ψωμί. Για μένα το σιτάρι είναι άχρηστο. Τα σιταροχώραφα δεν μου θυμίζουν τίποτα. Κι αυτό είναι λυπηρό. Αλλά εσύ έχεις μαλλιά ξανθά σαν το σιτάρι. Ω! θα ήταν θαυμάσιο, αν με δάμαζες. Το χρυσάφι των σιταροχώραφων θα μου θύμιζε εσένα. Και εγώ θ’ αγαπώ το μεθύσι του ανέμου στα σιτηρά….»
Η αλεπού σώπασε και κοίταξε πολύ ώρα τον πρίγκιπα:
«Παρακαλώ… εξημέρωσέ με!» είπε.
(Α. Σ. Εξιπερί)


(η συνέχεια από Κυκλοδίωκτον:)
…Και είπε η αλεπού στον μικρό πρίγκιπα:
-Ο κόσμος είναι γεμάτος ανθρώπους. Όμως εσύ θα με βάλεις στον δικό σου κόσμο. Θα μου δείξεις τα δέντρα, τις πέτρες σου, τους στίχους σου, τις μουσικές σου, τα κλειδιά σου… Κι έτσι θα γίνεις ο κόσμος μου. Κι όταν θα λείπεις, θα λείπουν κι όλα αυτά μαζί σου. Θα λείπει το παρελθόν και το μέλλον σου, οι προοπτικές και οι δυνατότητές σου, τα όνειρά μου μαζί σου, ο δρόμος μας, το καράβι μας… Θα λείπει μαζί σου ένας ολόκληρος κόσμος. Γι' αυτό, θα μου λείπεις πιο πολύ από όλους τους άλλους. Πιο πολύ απ' όλο τον κόσμο, γιατί εσύ θα 'σαι ο κόσμος μου.
Έτσι είπε η αλεπού και γύρισε βιαστικά την πλάτη της να μη δει ο Πρίγκιπας την ανησυχία της για κείνον.
-Άντε να πηγαίνω τώρα, του 'πε, χαρούμενη που τον ξανάδε. Θα με περιμένεις αύριο την ίδια ώρα να πούμε "καλημέρα"; Και σήκωσε την φουντωτή της ουρά και χάθηκε μέσα στα στάχια…


Την επόμενη μέρα, πήρε ξανά το δρόμο ανάμεσα απ' τις χρυσές ακτίνες τους. Ο πρίγκιπας ήταν εκεί και την περίμενε.
-Απορώ, της είπε, πώς βρίσκεις το δρόμο κάθε φορά σ' αυτό το σιτοχώραφο. Εμένα μου μοιάζει σαν λαβύρινθος.
Η αλεπού γέλασε και τον τράβηξε ανάμεσα στα στάχια που έγερναν από το βάρος των καρπών τους, έτοιμα για θερισμό. Κι όταν ήταν για τα καλά χωμένοι στο χρώμα του ήλιου, είπε στον πρίγκιπα:
-Ξέρεις, κάθε φορά που έρχομαι για ν' ακούσω την καλημέρα σου, καρδιοχτυπώ ότι ίσως άλλαξες γνώμη και δε θέλεις πια να μοιράζεσαι τον κόσμο σου μαζί μου.
-Μην γίνεσαι ΟΥΦΟ, είπε ο Πρίγκιπας. Να ξέρεις ότι σ' αγαπώ και να μην αφήνεσαι σε αίολες σκέψεις όπως τούτα δω τα στάχια στον άνεμο.
-Δεν γίνεται! Του 'πε η αλεπού. Κάθε μέρα είναι κάτι νέο και φέρνει την αλλαγή μέσα της και μέσα σου. Γι' αυτό, το μόνο που κρατώ, είναι η επιθυμία σου στο τώρα, να μου λες καλημέρα στο αύριο. Γι αυτό και θα ξανάρθω αύριο. Όμως και πάλι με καρδιοχτύπι, για τα πράγματα που σου συνέβηκαν όσο έλειπα, για τις σκέψεις και τους συνειρμούς που σου δημιούργησαν και που ίσως σε άλλαξαν απέναντί μου. Εξ άλλου, άσε με να είμαι λίγο ΟΥΦΟ για να ταιριάζουμε. Κι εσύ από άλλον πλανήτη ήρθες.
 

Έτσι είπε και τράβηξε τον πρίγκιπα στα απάτητα μέρη του χωραφιού. Κι όπως προχωρούσαν βαθειά στ' απάτητα, γύρισε η αλεπού και τον κοίταξε. Τι πανέμορφος που ήταν λουσμένος στο χρυσό των σταχιών! Ένα-δύο είχαν καρφωθεί στόλισμα στα μαλλιά του. Τεντώθηκε στις μύτες, τάχα να του τα βγάλει κι έτσι, πονηρά, καθώς του 'κλεβε μιαν ανάσα κι έπαιρνε το στάχυ των μαλλιών του στην παλάμη της, ψιθύρισε άηχα:
"Πόσο σε λατρεύω!", σίγουρη πως δεν είχε ακουστεί τίποτε.
Ο πρίγκιπας την κοίταξε μ' ένα βλέμμα που έκανε τα στάχια να φαίνονται θαμπά μπροστά του.
-Για το δώρο της αγάπης σου, της είπε, θα σου εκμυστηρευτώ κι εγώ κάτι. Δείξε μου τι κρατάς.
Η αλεπού έδειξε το στάχυ που μόλις του είχε πάρει.
-Τι βλέπεις; τη ρώτησε.
-Ένα ώριμο στάχυ, έτοιμο για θερισμό, είπε εκείνη.
-Και τι άλλο; την ξαναρώτησε.
-Μελλοντικό ψωμί, ξανάπε εκείνη.
-Και τι άλλο; επέμεινε ο πρίγκιπας.
Η αλεπού δεν ήξερε τι να απαντήσει. Κυκλοφορούσε με κλειστά μάτια στους δαίδαλους του χωραφιού, αλλά ποτέ δε φαντάστηκε ότι τα στάχια θα έκρυβαν κάτι πέρα απ' ό,τι έβλεπαν τα μάτια της.
-Κοίτα το σπόρο. Της είπε ο πρίγκιπας. Είναι το μυστικό της ζωής. Είναι κρυμμένη μέσα του μια τεράστια δύναμη, έτοιμη να αψηφήσει παγετούς και καύσωνες, σκοτάδι κι ερημιά προκειμένου να εκδηλωθεί. Κι όλα αυτά στηρίζονται στον χρόνο. Αυτός δίνει στη ζωή το δικαίωμα να υπάρξει.
Η αλεπού δεν ήξερε τι να πει. Έσφιξε το χέρι του πρίγκιπα ακόμα περισσότερο και προσπάθησε να κλειδώσει για πάντα την φωτεινή του φατσούλα στη μνήμη της...

Την επόμενη μέρα, η αλεπού έφτασε στον πρίγκιπα πιο νωρίς από την συνηθισμένη ώρα.
-Έλα, πάμε στα στάχια, τον τράβηξε ανυπόμονα.


Όταν βολεύτηκαν, του κράτησε το χέρι και τον κοίταξε στα μάτια.
-Από χθες που μιλήσαμε, του 'πε, ψάχνω κάτι για να σου εκφράσω το πόσο σ' αγαπώ. Κάτι διαφορετικό όμως, που θα ξεπεράσει το αυτί και την καρδιά σου και θα προχωρήσει πιο βαθειά. Έψαξα χίλιες φράσεις και σοφίες σε βιβλία, αλλά τίποτα δεν μου φαινόταν αρκετό. Καλά όλα τους, μα όχι αρκετά. Μισά. Μέχρι, που από την πολλή σκέψη σου, θαρρώ ότι ξεκλείδωσα ένα "ανείπωτό" σου! Αυτό σκέφτηκα πως θα 'ναι σημάδι της αγάπης μου. Κάτι "δικό μας" κι όχι άλλων.
-Ναι; Ποιο; Ρώτησε φαινομενικά ατάραχος ο πρίγκιπας.

-Ξέρω γιατί δέχτηκες να εξημερώσεις εμένα ανάμεσα σε τόσες αλεπούδες, του 'πε εκείνη με σπιθωτό βλέμμα.
Ο πρίγκιπας δεν απάντησε. Μόνο την κοιτούσε.
-Γιατί με περίμενες… του 'πε σιγά.
Ο πρίγκιπας ξανά δεν απάντησε. Μόνο χαμογελούσε.

Εξ άλλου τα "ανείπωτα" παραμένουν ανείπωτα, ακόμα κι όταν ο άλλος βρίσκει λέξεις-χαραμάδες να τρυπώσει…

Το Θείο Τραγί - Τέταρτο Μέρος

(Σημείωση: Για να μην προκληθεί σύγχυση κειμένων, έβαλα διαφορετικά χρώματα. Με καφέ γραμματοσειρά τα κείμενα του Σκαρίμπα, με γκρίζα οι παραθέσεις από τον Λιαντίνη και με μαύρη οι δικοί μου σχολιασμοί.)
Κάποτε ο άνθρωπος ζούσε χωρίς όνομα. Κάποτε έπαθεόνομα και έπαψε να είναι άνθρωπος.(Μιχάλης Κατσαρός)
"Ο Αδάμ ζούσε ευτυχισμένος στον παράδεισο .Όταν δάγκωσε το μήλο, έπαθε γνώση. Ανακάλυψε τον εαυτό του (αντιλήφθηκε ότι είναι γυμνός, κι έτρεξε να κρυφτεί). Η γνώση του έδωσε την ταυτότητά του, αλλά τον απέπεμψε από τον Παράδεισο.
Παρόμοια κι ο Οιδίποδας. Όταν απέκτησε γνώση της ταυτότητάς του, κατέπεσε στη δυστυχία.
Έτσι και σήμερα. Όσο περισσότερο προχωράει η επιστημονική γνώση, τόσο περισσότερο ανακαλύπτουμε την ταυτότητα μας (π.χ. ότι δεν είμαστε άνθρωποι αλλά εξελιγμένοι πίθηκοι) και χάνουμε την ανθρωπιά μας."(μια πολύ μικρή και σύντομη ανάλυση του ποιήματος από τον καλό μου φίλο Τ.Μ.)

"Δεν θα σβήσει ο ήλιος
δεν θα πέσει ένα αστέρι
που εγώ θα πεθάνω…"
Λέει ο Σκαρίμπας σε κάποιο "ποιηματάκι" του.
Και εξηγεί:

Γιατί τάχα; Είναι ολοφάνερο. Διότι η μεγάλη μας μάνα η φύση ξέρει ότι δεν χάθηκε το παιδί της. Απλώς έπεσε στην αγκαλιά της!...
Ο λεγόμενος "τρανσφορμισμός" (= η θεωρία της εξελίξεως των όντων) δεν παναπεί, άλλο παρά τη ζωντάνια του Σύμπαντος. Πάντα εν σοφία εποίησε. Πλήρης ο Ουρανός και η Γη της δόξης του.- (αν δεν το προσέξατε, βάζει τελεία και παύλα)

Για τον Σκαρίμπα, η πτώση του ανθρώπου από τον παράδεισο, είναι η έξωσή του από την μητέρα Φύση από την στιγμή που έφαγε από το δέντρο της γνώσης, σύμφωνα με την Δαρβινική θεωρία της εξέλιξης.

"Από τον καιρό της βιβλικής έξωσης των πρωτοπλάστων από τον παράδεισο, ο άνθρωπος εξέλιπε της συγγενίας αυτού με τα ζώα.
Ο λόγος; Διότι έφαγε από το δέντρο της ΓΝΩΣΗΣ- δηλαδή άρχισε να ΞΕΡΕΙ.
Έτσι ασθένησε βαρύτατα από την κλαπάτσα των αφηρημένων εννοιών και (συν τη δημιουργία του Πολιτισμού όντος κι αυτού απότοκου της αφαιρέσεως) κατέταξε τα φαινόμενα σε ηθικές αξίες –αυτό είναι το τίμιον, τούτο είναι άτιμο, το άλλο είναι ηθικό, το παράλλο είναι ανήθικο κ.ο.ο. εξής. Ήταν ένα μοιραίο του αμάρτημα –σωστός θρίαμβος του λάθους. Στην απόγνωσή του και τις κακές προαισθήσεις του ότι έπεσε σε αφαιρεση και άπατο κενό, άρχισε να ψελλίζει το άπελπι και φρούδο του εκείνο: "ΠΙΣΩ ΣΤΗ ΦΥΣΗ"

Αλλά φρούδη και ανέφικτη. Γιατί οι πόρτες του Παράδεισου (γράφε της Φύσης) είναι πεπρωμένες και κατάκλειστες… Πίσω τους πιλαλάν όλα τα ζώα της γραφής… Όλα αυτά τα ζώα του Παραδείσου, μη φαγόντα από το Δέντρο της Γνώσεως, μείναν εκεί αδιανόητα και μακάρια τρώγοντας κάθε τόσο κι από έναν "αδερφό τους… Τρώει το 'να τάλλο να χορτάσουνε ώστε να μη πεθάνουνε της πείνας. Ύστερα πάνε να χωνέψουν και ξαναπάνε την άλλη μέρα στο κυνήγι.
Εμείς σκοτώνουμε κατά χιλιάδες τους ομοίους μας και δεν, τουλάχιστον (τι ειρωνεία προς τον νοήμονα "άνθρωπο"!-'τουλάχιστον'-να, επιτέλους, κι ένα ελάχιστο που δεν κάνουμε), τους τρώμε, αλλά τους αφήνουμε εκτάδην τους στα "πεδία της τιμής!" και τους τρων τα φαλακρά όρνια των ερήμων.
Πόσο μακρυά από την αλήθεια που βρισκόμαστε!
Πόση μας χρειάστηκε "αφαίρεση" και άγνοια για να γίνουμε ειδικοί στο πώς… να μην ξέρουμε ότι τίποτα δεν ξέρουμε!"
Η παραδείσια πτώση για τον Σκαρίμπα, έγινε τη στιγμή που ο άνθρωπος έφαγε από το δέντρο της γνώσης, απέκτησε σκέψη και ξέφυγε από την άλογη πορεία των ζώων της φύσης.
Έφυγε από τον παράδεισο της φυσικής άγνοιας και κατέληξε σε ένα άλλο είδος άγνοιας, αυτή τη φορά, έλλογης.
Μιας άγνοιας που πρέπει να ανακαλύψει σωκρατικά, για να καταλήξει στο 'εν οίδα ότι ουδέν οίδα'.

Πάμε πάλι στον Λιαντίνη;

"Το τρίτο κεφάλαιο της Γένεσης ιστορεί πώς ο προάνθρωπος έγινε άνθρωπος. Πώς ο άλογος εγκέφαλος έγινε νους. Και ακόμη ιστορεί πώς ο άνθρωπος εξορίστηκε από τον ευδαίμονα κήπο της άγνοιας του φυτού και του ζώου και πέρασε στην επίπονη χώρα της γνώσης. Στη γη της ιστορίας του….
Το τρίτο κεφάλαιο της Γένεσης είναι η άλλη όψη της τραγωδίας του Σοφοκλή Οιδίπους Τύραννος...
Ο Αδάμ και η Εύα εζούσαν στη μακάρια άγνοια του ζώου και περνάνε στην επίπονη γνώση του ανθρώπου.
Ο Οιδίπους και η Ιοκάστη εζούσαν στην μακάρια άγνοια της αιμομιξίας του ζώου και περνούν στην επίπονη γνώση του δεσμού μάνας και γιου….
…….Ο συγγραφέας της Γένεσης λέει πως τότε (μετά την δολοφονία του Άβελ) εχτύπησε κεραυνός τον Κάιν στο μέτωπο. Και τον σημάδεψε με το σημάδι του φονιά.
Δεν ήταν κεραυνός. Αλλά εκείνο το ποτέ πια!... Είναι η γνώση του θανάτου. Ανάμεσα σε όλα τα όντα, ζώα πτηνά φυτά ερπετά άστρα, τη γνώση του θανάτου την έχει μόνον ο άνθρωπος. Είναι το ακριβό λύτρο με το οποίο εξαγοράστηκε το δώρο της γνωστικής του συνείδησης. Της νόησης.
Εκατομμύρια άνθρωποι είχαν πεθάνει πριν τον Άβελ. Αλλά δεν ήξευραν ότι πεθαίνουν. Όπως δεν το ξεύρουν τα ψάρια, τα πουλιά, τα φυτά, τα ερπετά, τα άστρα (αδιανόητα και μακάρια)… Ο θάνατος ήρθε στον κόσμο μαζί με τον Κάιν. Και η γνώση του θανάτου είναι η πιο ακριβή κατανόηση.
Κοιτώντας το μηδέν στα μάτια-δύνασαι να μην αποκαρτερήσεις; (Λιαντίνης)
Μπορείς να αντέξεις στην σκέψη ότι κάποτε θα επιστρέψεις πίσω στο χώμα, όπου ήσουν ένα με την φύση;
Εκεί από όπου έπεσες κάποτε λόγω της κατα-νόησης.
Πα να πει στην άλογη κατάσταση, στην άγνοια.
Πα να πει (σύμφωνα με τον Σκαρίμπα και τον Λιαντίνη) στον ...Παράδεισο!

(συνεχίζεται…)

Το Θείο Τραγί - Τρίτο Μέρος

.
(Σημείωση: Για να μην προκληθεί σύγχυση κειμένων, έβαλα διαφορετικά χρώματα.
Με καφέ γραμματοσειρά τα κείμενα του Σκαρίμπα, με γκρίζα οι παραθέσεις από τον Λιαντίνη και με μαύρη οι δικοί μου σχολιασμοί.)

"Το πρώτο ερώτημα και επιχείρημα του κάθε ανθρώπου είναι η Θεολογία του: Ποιος έφτιαξε τον κόσμο (τον Ήλιο, τη Γη, και τους αστέρες;) Ο θεός! Ε! καλά και το Θεό ποιος τον έφτιαξε; Απορία ψάλτου – βηξ. Κανείς δεν μπόρεσε να απαντήσει. Ο φαύλος κύκλος, χαίνει –στο ερώτημα- μπροστά τους. Η παραπέρα συζήτηση επί του θέματος είναι στην πραγματικότητα μια "αθεολογία". Έτσι ο άνθρωπος (=η ανθρωπότητα) εν τη αγωνία του να συλλάβει επαυτοφώρω την αλήθεια, ενέπεσε σε πλάνες πολύ δεινότερες από την άγνοια και την αδυναμία του να εξηγήσει τα ανεξήγητα. Μόνο η Βίβλος υπαινίχθη –πως- την σχετική αλήθεια (γιατί ολόκληρη είναι για τους ανθρώπους ανέφικτος) λέγουσα –που- ότι ο Θεός είναι "πανταχού παρών και τα πάντα πληρών" αλλά διάβηκε από πλάι της χωρίς να το εξηγήσει και χωρίς να αντιληφθεί πόσο εγγύς της σχετικότητας" αυτής επέρασε –απαράσκευη.
Τι άλλο μπορεί να είναι αυτό που ο Θεός είναι πάνω του πανταχού παρών και τα πάντα πληρών, παρά η φύση; Τον Θεό ποιος τον είδε;….
'Θεός είναι το άπειρον – δεν έχει ούτε αρχήν ούτε τέλος' έλεγαν και λένε σχεδόν σύξυλοι οι θεολόγοι και οι άξιοι του ονόματος φιλόσοφοι και σκεπτόμενοι άνθρωποι. Η θρησκεία μας τον λέει Άναρχον(=χωρίς αρχήν) και προαιώνιον (=πριν χρόνου).
Ο μέγας όμως Αϊνστάιν, είπε το Σύμπαν 'πεπερασμένον' (άρα λέω εγώ –θνητόν, και άρα και το Θεό!). (σημ: Αφού το σύμπαν-φύση είναι 'πεπερασμένον', επομένως έχει αρχή και τέλος, άρα το τέλος σημαίνει θνητότητα και το ίδιο και ο Θεός σαν πανταχού παρών και τα πάντα πληρών)
Ο δικός μας όμως Ηράκλειτος (ο πρόδρομος αυτών αυτός τον "Εξελικτών" και του Δαρβίνου) είπε ότι 'τα πάντα ρεί'! δηλαδή ότι μεταβάλλονται, εξελίσσονται ή διαφοροποιούνται. Δεν είπε διόλου ότι ξεπερνώνται και ώστε 'πεθαίνουν'! Κοτζάμ σοφός (ο Αϊνστάιν δηλαδή) δεν εκατάλαβε ή και δεν… διάβασε τον μεγαλύτερον του κόσμου αυτόν Έλληνα σοφό;
Ο Θεός (είτε ως υπερούσιος, είτε "διάχυτος") ας με συγχωρέσει ότι σκανδαλίστηκα με την "κοσμογονία" του μεγάλου Αϊνστάιν εγώ ένας ταπεινός γραφιάς και πληβείος του λόγου."
(Γ. Σκαρίμπας)Ειλικρινά με τρελαίνει αυτό το ειρωνικό ύφος (το τάχα αμαθές), του "ταπεινού γραφιά και πληβείου του λόγου"!
Ο Θεός (είτε ως υπερούσιος, είτε διάχυτος), ας τον συγχωρέσει!
Τι κρύβεται σε αυτήν την απλή παρένθεση, την τάχατες έτσι πρόχειρα βαλμένη συμπληρωματικά, στην πρόταση;
Μήπως η βάση όλης της θεολογικής διαμάχης ανά τους αιώνες; (Της 'θεουσιάνικης αθεολογίας' όπως την χαρακτηρίζει παρακάτω).

Υπερούσιος (υπέρ, εκτός ουσίας), είναι ένας εξωκοσμικός Θεός, που προϋπήρχε της Φύσης (του κόσμου γενικά), δεν υπόκειται στους 'θνητούς' νόμους της, μένει αιωνίως έξω από αυτήν (υπέρ αυτής), την βλέπει όπως π.χ. ο αστροναύτης βλέπει τη γη από το φεγγάρι, αλλά όντας παντοδύναμος, μπορεί να προκαλεί εκτροπές στους φυσικούς νόμους μέσω των θαυμάτων.

Διάχυτος (πανταχού παρών και τα πάντα πληρών), είναι ο Θεός που γεννήθηκε από τη Φύση, ζει μέσα στη Φύση και συνεπώς υπόκειται στους νόμους της, ταυτίζεται με αυτήν, είναι η ίδια η Φύση (αεί μεταβαλλόμενη).

Και συνεχίζει:

"(Ειρήσθω εν παρόδω ότι ο ίδιος είπε ότι: 'Το σύμπαν είναι καμπύλον!' Και θα τον ρώταγα εγώ ο αφελής διαγνοητής του σώζοντος λόγου: 'Και όξω από την καμπύλην τι υπάρχει; Τίποτα; Μα και το τίποτα είναι και αυτό φύση, η δε φύση "εχθαίρει το κενόν" – κλείνει η παρένθεση.)
Η αντιφατική αυτή θεώρηση του υλικού – Σύμπαντος από τους δύο αυτούς μεγαλύτερους φυσιολογοφιλόσοφους της ανθρωπότητας, σκορπίζει περισσότερη ταραχή και σύγχυση στο θέμα. Μια απέραντη και πολλαπλή διελκυστίνδα, ένα αδυσώπητο αλληλοτραμπάλισμα άρχισε να ταρακουνάει την ανθρωπότητα, η οποία μη μπορούσα να χωρέσει 'ολόκληρο το Θεό' στο βρωτό μυαλουδάκι της, τον κατατεμάχισε σε διάφορα ονόματα, σε μορφές και σε πρόσωπα και τον έκαμε χιλιάδες θρησκείες, αιρέσεις και τοτέμ διαφέρουσες μεταξύ τους, αλληλομισούμενες και συχνά αλληλοσφαζόμενες υπέρ πίστεως και σωτηρίας των πιστών τους!
Οι πυρές, τα βασανιστήρια, οι σταυρώσεις και οι κάθε είδους κακούργες μισαλλοδοξίες, οι πόλεμοι, οι Ιερές εξετάσεις, ερήμωναν συνοικίες, χωρία, πόλεις και ολόκληρα έθνη.
Σαν δηλητηριώδη μανιτάρια απεμύζησαν τις ρίζες του ανθρώπινου πλατάνου. Ανεφάνησαν οι Σοφοί, οι μάγοι και οι Προφήτες των διαφόρων θεοτήτων. Η Ασία γιόμισε από αναστάσεις εκ νεκρών και η Ευρώπη από Αγίους και Άγιες, από σημεία και θαύματα από Ιερεμίες των καιρών και από ..έκπτωτους Αγγέλους!
…Η τύφλα, η αμάθεια, η δεισιδαιμονία και ο κοπαδιασμός μαστίζουν ανελέητα την θρησκευτική ανθρωπότητα.
Η Θεουσιάνικη "α-θεολογία" για τα συμφέροντα, μώραναν το Θείον άλας των μυαλών, την κρίση και τη λογική του ανθρώπου.
Ο λέγων ότι υπάρχει Θεός, λέγει μια ανοησία.
Και ο λέγων ότι δεν υπάρχει Θεός λέγει μια άλλη.
Η καταζήτησή Του, είναι μια πάλη κατά του πασιφανούς. Είναι άπελπις η προσπάθεια της επί τα ίχνη του ανέφικτου θέσεως των βημάτων του ανθρώπου.
Τούτο, είναι μια ανόητη και φρούδη εθελοκαθαίρεση των πεπρωμένων του, να είναι μακάριος, εφήμερος και ευτυχής εν τω μέσω της γήινης χαράς και των ανατολών του Ηλίου, των πετεινών του ουρανού και των 'Φωνηέντων' ζώων του Αισώπου. Η επί του Πλανήτου δυστυχία του, είναι έργο δικό του. "



Ας συνεχίσω και πάλι την εξήγηση-συμπλήρωση του Σκαρίμπα με Λιαντίνη:

"Ο λέγων ότι υπάρχει Θεός, λέγει μια ανοησία.
Και ο λέγων ότι δεν υπάρχει Θεός λέγει μια άλλη."
"Ποιος τολμάει να ειπεί πιστεύω στο Θεό;
Ποιος τολμάει να ειπεί δεν πιστεύω στο Θεό;
Έτσι αποκρίθηκε ο Φάουστ στην ερώτηση της Μαργαρίτας. ('Πιστεύεις στο Θεό;')

"...από την άγνοια και την αδυναμία του να εξηγήσει τα ανεξήγητα... "
"...γιατί ολόκληρη -η αλήθεια- είναι για τους ανθρώπους ανέφικτος..."
"...μη μπορούσα να χωρέσει 'ολόκληρο το Θεό' στο βρωτό μυαλουδάκι της..."

"Εάν είμαι άνθρωπος, κατά την έννοια ότι έχω συνείδηση των ορίων μου και επίγνωση του πόσο βαθύ είναι το πρόβλημα του όντος, δεν είναι δυνατό να δώσω άλλη απάντηση στην ερώτηση της Μαργαρίτας.
Όταν στην ερώτηση αποκριθώ, ναι! …γίνομαι αυτοστιγμεί μωρός. Γιατί δέχομαι στενόκαρδα και στενόμυαλα, κάτι που δεν το ξέρω, σαν αληθινό. Καταντώ δογματικός. Και η επιστήμη θα με πετάξει αυτόματα έξω από τα όριά της με την παρατήρηση: διότι λες ανοησίες.
Όταν στην ερώτηση αποκριθώ, όχι! …γίνομαι αυτοστιγμεί μωρός. Γιατί δέχομαι στενόκαρδα και στενόμυαλα, κάτι που δεν το ξέρω, σαν αληθινό. Καταντώ δογματικός. Και η επιστήμη θα με πετάξει αυτόματα έξω από τα όριά της με την παρατήρηση: διότι λες ανοησίες.
Τι απομένει να αποκριθώ; Αυτό ακριβώς είναι το λεπτό σημείο, που γεννά την ανεξάντλητη γονιμότητα του προβλήματος." (Γκέμμα-Λιαντίνης)

Αυτό το λεπτό σημείο που γεννάει "μια απέραντη και πολλαπλή διελκυστίνδα, ένα αδυσώπητο αλληλοτραμπάλισμα που ταρακουνάει την ανθρωπότητα".

"Ανάμεσα Τρίτη και Τετάρτη παράπεσε η αληθινή σου μέρα" (Ελύτης)

"...μια ανόητη και φρούδη εθελοκαθαίρεση των πεπρωμένων του..."

(εθελοκαθαίρεση: η εκουσίως ακούσια οικειοθελής παράδοσή μας άνευ όρων στην αδράνεια της μοιρολατρίας)
"Ό,τι σου μένει κι ό,τι σου δίνεται είναι εκείνο το σημείο, το άπειρα ελάχιστο ανάμεσα στο όχι και το ναι, να το ευρύνεις, να το πλατύνεις, να το βαθύνεις, να το εντείνεις. Να το μεταχειριστείς μ' ένα τέτοιο τρόπο απόπειρας, και δοκιμασίας, και βασανισμού, και αγωνίας, ώστε από το απειροελάχιστο σημείο να δημιουργήσεις διάσταση, και έκταση, και διάρκεια, χώρο και χρόνο.
Να πλάσεις, δηλαδή, από το ανάμεσα στο ναι και στο όχι ζωή, αλήθεια και ύπαρξη.
Είναι χρεία το σημείο το ελάχιστο της αδυνατότητας και της ουτοπίας ανάμεσα στο ναι και στο όχι να το κοιτάξουμε έτσι, ώστε να απορροφήσει σε όλη τη ζωή τη ζωή μας. Τη βιοτική μας μέριμνα, δηλαδή, την πνευματική ορμή, την υπαρκτική ετοιμότητα, την ηθική πράξη."

Όποιος πιστεύει στο Θεό, έχει μέσα του ένα νεκρό Θεό.
Όποιος δεν πιστεύει στο Θεό, έχει μέσα του ένα νεκρό άνθρωπο.
Όποιος πιστεύυει αλλά και δεν πιστεύει στο Θεό, έχει μέσα του ζωντανό το νόμο της φύσης.
Απλά καταληπτά, και στα μέτρα του ανθρώπου ζει το θαύμα του κόσμου." (Γκέμμα-Λιαντίνης)

"Η καταζήτησή Του (Θεού), είναι μια πάλη κατά του πασιφανούς. Είναι άπελπις η προσπάθεια της επί τα ίχνη του ανέφικτου θέσεως των βημάτων του ανθρώπου."
"Εάν η υπαρκτική μας εφόπλιση, η λογική δηλαδή το βίωμα η φαντασία η διαίσθηση το συναίσθημα και τα πάθη μας, δεν υπερβαίνει τη χωρητικότητα των φυσικών μας ορίων – εάν γνωρίζει και καταφέρνει να μας συγκρατεί στα μέτρα της φυσικής μας κατασκευής – εάν δε διαχέεται από το χάος της υπερβολής, σ' εκείνη την τύφλα που οι έλληνες τραγικοί την είπανε Ύβρι, τότε δεν υπάρχει άλλος δρόμος, παρά να παραδεχτεί την απόκριση που έδωκε ο Φάουστ στην Μαργαρίτα.
Ζήτα το άγνωστο. Χτύπα να σου ανοίξει να περάσεις ο τοίχος που δεν έχει πόρτα. Κάμε να μεταλλάξεις την απορία σου σε δημιουργία, και το ανθρώπινό σου σε λύτρωση." (Γκέμμα-Λιαντίνης)

(Συνεχίζεται…)

Το Θείο Τραγί - Δεύτερο Μέρος

.
(Σημείωση: Για να μην προκληθεί σύγχυση κειμένων, έβαλα διαφορετικά χρώματα. Με καφέ γραμματοσειρά τα κείμενα του Σκαρίμπα, με γκρίζα οι παραθέσεις από τον Λιαντίνη και με μαύρη οι δικοί μου σχολιασμοί.)



Παίρνοντας αυτόκλητα τη σκυτάλη από τον Μιλτιάδη Θαλασσινό, συνεχίζω -μέσα από το αφιέρωμά μου στον Σκαρίμπα- περί ηθικής :

"Ο τίμιος, είναι τίμιος όχι γιατί πράγματι είναι τέτοιος, αλλά γιατί, καπάτσο κι επιτήδειο δεν τον έχει μαγκώσει του ποινικού νόμου η τσιμπίδα. Μάλιστα, όχι σπάνια, τόσην η τιμιότητά του έχει αυθεντία, που μπορεί να ποιεί εκ του ασφαλούς κάθε ατιμία χωρίς το φόβο των χειροπέδων και του Νόμου. Ποιος θα τόλμαε να τον έλεγε άτιμον αυτόν, χωρίς ο ίδιος να πάει σηκωτός στις φυλακές; Ο υβρισθείς είναι "ανώτερος υπονοιών!" Παίζει την τιμή, την αρετή και τα αποδέλοιπα στα χέρια του όπως κάθε παιδούλα μας – τις κούκλες. Τις ντύνει, τις χτενίζει, τις γιορτάζει, και καθιστές στο καροτσάκι τους τις σουλατσαίρνει στην πλατεία. Να τις δουν, να τις χαρούν, να τις θαμάξουνε οι μη έχοντες… τόσες τιμές και αρετές και "υπεράνω υπονοιών" τους!
Και έχουμε πολλές και τουρλου-τουρλού τιμές.
Πρώτον και χειρότερη την τιμή της συζύγου μας. Ακολουθεί η τιμή της παλλακίδας μας και έπεται η τιμή της αδερφής μας.
Τα ζώα δεν έχουν ιδέαν περί ταύτα. Κατά τούτο υπερέχομεν εμείς οι ξεπατωτές των μαύρων της Αφρικής και των γυναικόπεδων της Χιροσίμας και του Ναγκασάκι…

Τα θηρία είναι αφίλια αναμεταξύ τους, ωστόσο είναι φιλικά στο περιβάλλον τους και γενικά στην όλη φύση. Τρων καμμιά φορά και κάναν άνθρωπο αλλά (το ξαναλέμε) με τα δόντια, κι όχι με την μαχαιροβγάλτα ηθική και την αρετολογία των ανθρώπων.
Αυτό (=το πάσα τρώειν τους) τους το επιβάλλει "ο νόμος της ζούγκλας" – ο λεγόμενος η ανάγκη της επιούσιας ύπαρξής τους. Ευθύς μόλις χορτάσουν μνέσκουν εφήσυχα, μακάρια και πράα. Μέχρις ότου ξαναπεινάσουν, ποτέ δεν επιτίθενται, εκτός αν κινδυνεύσουν. Μάλιστα απομακρύνονται ανόρεχτα σε τυχόν εμφάνιση ανθρώπου. Γιατί πιστεύουν… στα φαντάσματα. Γιατί, πικρότατη της α ζ ο υ γ κ λ ί α ς του, αυτά έχουν την πείρα.
Δεν συμβαίνουν όπως στα θηρία, τα ίδια ταύτα με τον άνθρωπο. Ο φουκαράς αυτός, δεν νοιώθει τίποτα. Αγνοεί τα πάντα και σαν τα ψάρια, βλέπει ε π ί π ε δ ο τον κόσμο (στη μια μόνο διάσταση) να πούμε σαν μια φωτογραφία. Το να σκεφτεί, είναι σ' αυτόν ό,τι σε μια μαϊμού να παίξει (και δη με νότες) … βιολεντζέλο!
Λέει: "ο νόμος της ζούγκλας" κι εννοεί –ο απελέκητος- κάτι το άδικο, το ατιμωτικό και αποτρόπαιο! Ντιπ δεν γροικάει ότι όχι τα θεριά, αλλά ακριβώς αυτός παραλογίζεται εφεύραντας τη λογική και τα καπέλλα…
Το ότι η γουστέρα παραμονεύει το πουλί (αχ το πουλάκι!) όχι ως "μη υγιώς σκεπτόμενον", αλλά να το φάει κι επιβιώσει, το θεωρεί αυτός δολοφονία. Παρά να παίξει κείνη η μαϊμού καμιά ρομάνς στο βιολεντζέλο, κάλιο να, με… τις βιολεντζελιές της να τον άρχιζε αυτόν τον κύριο με τον Πίλο! … Οφρύξας τα μαλλιά και χύσας στις ποδιές, ά σ π ρ α τα μάτια των παιδιών της Χιροσίμα, έλεγε τη γουστέρα δολοφόνισσα, που έφαγε το επιούσιό της σπουργιτάκι! Πού είναι στα αλήθεια αυτή η ζούγκλα και ο νόμος της; Στ' άγρια δάση κι τις έρημους; Στα "άλογα" ζώα και τα θεριά;
Έτσι κατάντησε παν το λογικό νάναι ανήθικο (μια και, κ α ι την "αφηρημενολογία" εφευρήκαμε) και παν το αληθινό, νάναι απάτη –πράγματα και τα δυο ολότελα άγνωστα στους (ειπείν με) αγριόγατους, στις λεοπάρδαλες, ή στους ψύλλους.
Και, (απίστευτο ειπείν) τα τόσο απλά και κραυγαλέα αυτά πράγματα, δεν τα εννοεί, και δεν τα ξέρει ο άνθρωπός μας. Ούτε οι ακαδημαϊκοί, ούτε οι προφέσσορες τα σκέφτηκαν – αυτοί που καμαρώνουν πως είναι της γης το άλας!" (Γ. Σκαρίμπας)
Κι αν δεν καταλάβατε τι θέλει να πει ο Μπάρμπα-Γιάννης, συμπληρώνω με ένα ακόμη απόσπασμα:

"Ένα λευκό τσακάλι κυνηγά ένα λευκό λαγουδάκι. Στις απέραντες χιονισμένες στέπες του Καναδά. Το σαρκοβόρο είναι πεινασμένο και άγριο ως την άκρη των νυχιών κι ως την άκρη της τρίχας του. Το λαγουδάκι το αλαλιάζει τρελός ο φόβος του θανάτου. Τρέχει σα σφαίρα…
Πόλεμος φρικαλέος χωρίς όρια και χωρίς όρους ξετυλίγεται στο πεδίο της φύσης.
Παρακολουθούμε τη σκηνή στην οθόνη. Ένα μόλις πήδημα χωρίζει το χορτοφάγο από το σαρκοβόρο…
-Μη! φωνάζουμε έντρομοι. Όχι! Να σωθεί το αθώο άκακο ζώο… (αχ το πουλάκι!)Ορμόψυχα και αυθόρμητα, σα να μας κυνηγά τους ίδιους η τρομάρα (τι να σου κάνει μια οθόνη για προστασία vs κοτζάμ θανάτου), ψηφίζουμε σωτηρία για το λαγό και αστοχιά για το τσακάλι. Φωνάζουμε, βόηθα θεέ! Πάψε το κακό και το άδικο που συντελιέται τώρα στη φύση! Πάψε την οργή σου! Ξαφνικά και ενώ το αγρίμι αγγίζει με τη μουσούδα του την ουρά του λαγού, γίνεται το απρόσμενο…
….Μπράβο! φωνάζουμε, και φτεροκοπάμε τα χέρια και τα πόδια μας. Λύνεται ο κακός μας βραχνάς. Η ανάσα μας ξαναγυρίζει. Ένα αίσθημα λύτρωσης χτυπά σαν το γέλιο τη διάθεσή μας. Δόξα στον κόσμο και το Θεό. Το λαγουδάκι εγλύτωσε.
Λάθος, τίμιε αναγνώστη. Το λαγουδάκι εγλύτωσε, αλλά το τσακάλι θα πεθάνει από την πείνα.
Αυτό δεν το 'χαμε σκεφθεί.
Η ιστορία μας χαρίζει δύο συμπεράσματα. Το ένα είναι συμπέρασμα περί της μεθόδου. Ότι η σκέψη μας είναι μονόδρομος ("μία μόνο διάσταση" είπε ο Μπάρμπα-Γιάννης; δεν θυμάμαι καλά)…
Εμάθαμε να σκεφτόμαστε με οδηγό το ακρατές μας συναίσθημα. Ανάλατα και πλαδαρά. Ευνουχισμένα, γελοία, και μονόφθαλμά. Και παροπλίσαμε τη λογική και τη γνώση.
(κοίτα να δεις που ξεχνώ –"Έτσι κατάντησε παν το λογικό νάναι ανήθικο", είχε πει ο θειοτρ_άγιος εκείνος άνθρωπος;)Το άλλο είναι συμπέρασμα περί της ουσίας. Μπροστά στα μάτια μας ξετυλίχτηκε ένα επεισόδιο της φύσης με δύο όρους ισοσθενείς και αντίρροπους. Και ως προς την αγριότητα ακραίους.
Εδώ είναι για να ζήσει το ένα από τα δύο. Ή το τσακάλι ή ο λαγός. Ή ο λαγός ή το τσακάλι. Ούτε και τα δύο γίνεται να ζήσουν, ούτε και τα δύο γίνεται να πεθάνουν.
Ωστόσο, αν φύγουμε από τη λογική του είτε… είτε, και πάμε στη λογική του τόσο.. όσο, ο συλλογισμός μας θα ξετυλιχθεί εντελώς διαφορετικά. Από αντιθετικός γίνεται συμπληρωματικός.
… Με άλλα λόγια, η ζωή στο προκείμενο είναι συνάρτηση του θανάτου, και ο θάνατος είναι συνάρτηση της ζωής…
Αυτή η κυριαρχική τάξη μέσα στη φύση καταργεί τον έναν από τους τέσσερις νόμους της κλασικής λογικής. Καταργεί το νόμου του τρίτου ή μέσου αποκλείσεως........
Ο νέος νόμος της μη αποκλείσεως του μέσου ή του τρίτου, μετά το 1927 που ο Χάιζενμπεργκ διατύπωσε την αρχή της Απροσδιοριστίας γίνεται ο υπερνόμος και της λογικής του ανθρώπου και της φύσης του κόσμου.........
Με την αρχή της Απροσδιοριστίας αναποδογυρίστηκε ολόκληρο το σύμπαν της λογικής του ανθρώπου.........
-Είναι δυνατόν η φύση να ναι τρελή;................."
(Αν το βρήκατε ενδιαφέρον και θέλετε περισσότερα, διαβάστε την Γκέμμα του Λιαντίνη, σελίδες 129-131 και εκείθεν)


(Τι είχε πει ο Σκαρίμπας; "Και, (απίστευτο ειπείν) τα τόσο απλά και κραυγαλέα αυτά πράγματα, δεν τα εννοεί, και δεν τα ξέρει ο άνθρωπός μας. Ούτε οι ακαδημαϊκοί, ούτε οι προφέσσορες τα σκέφτηκαν – αυτοί που καμαρώνουν πως είναι της γης το άλας! - Ντιπ δεν γροικάει ότι όχι τα θεριά, αλλά ακριβώς αυτός παραλογίζεται εφεύραντας τη λογική και τα καπέλλα…")

Αυτά λοιπόν.
Για να επανέλθω στη σκυτάλη:
Την σήμερον ημέραν (και ιδίως νύχταν και σκοτεινώς), ηθικός και τίμιος είναι αυτός που ξέρει να κρύβει καλύτερα τις ατιμίες του, σε μια χώρα που η γλοιωδία και δη των δημοσίων και επιφανών προσώπων, των "υπεράνω υπονοιών", έχει πάρει σταθερά την ανιούσα (ή κατάφορη και ανυπόφορη κατρακύλα λέγεται;) ως το επικρατέστερο και επικερδέστερο εξαγώγιμο εθνικό προϊόν.
Και, ονομάζουμε "ζούγκλα" (οι απελέκητοι) τηλεοπτικές εκπομπές, που κάνουν κατά καιρούς επιλεκτικές αποκαλύψεις, με θέματα που χορεύουν ανάλογα με τον σκοπό του βιολεντζέλου της μαϊμούς και τις επιταγές της τρέχουσας δημοσιογραφικής (στρατευμένης επι χρήμασι ή όχι; -μα, κάτι απορίες που έχετε ώρες-ώρες...) μοδός.
.
(Αχ, όλες οι πτώσεις τελικά, από το "ο νοών νοήτω" επέρχονται)
.
Αυτά περί του τι δ ε ν είναι ηθική.

Όσον αφορά στο τι είναι...
Ποικίλει ανάλογα με τους λαούς, τους καιρούς, τα εκάστοτε προωθημένα πιστεύω, τα ταμπού…
Όμως κατά βάθος, όλοι ξέρουμε.
Είναι αυτό που μας αφήνει αγνούς από κάθε ίχνος μομφής όταν κοιτάμε ξάστερα τον εαυτό μας έχοντας ξεφορτωθεί ενσυνείδητα και ευσυνείδητα ταις προφάσεις εν αμαρτίαις.

Περισσότερα για πραγματικά ζώα, φύση και συσχέτιση Σκαρίμπα-Λιαντίνη, σε επόμενη ανάρτηση.
.

Το Θείο Τραγί - Πρώτο Μέρος

.
Σε κανέναν καθώς πρέπει που δεν τα 'χει βρει με τον εαυτό του κι έχει βολευτεί σ' αυτήν την ζωή, χωρίς να ξέρει για πού τραβάει, δεν θα συνιστούσα να διαβάσει Σκαρίμπα.
Δεν είναι για όλους ο Σκαρίμπας.
Πολύ εύκολα, όσοι τον διαβάζουν στ' αρπαχτά, μπορούν να τον κατηγορήσουν για ακοινώνητο, υβρεολόγο, βλάσφημο, μη έχοντας όσιο και ιερό.

Διαβάζοντας τον Σκαρίμπα, στην αρχή, τσιτώνεσαι και αντιδράς.
Ποιος είναι τούτος που νομίζει ότι τα ξέρει όλα, που κάνει ότι τα ξέρει όλα, που τα βάζει με όλους, που μιλάει με ύφος ειδήμονα για πράγματα πέραν της αρμοδιότητάς του;
Σκέφτεσαι ότι δεν μπορεί κάποιος να είναι τόσο αδιάλλακτα κλειστόμυαλος και παρωπιδιστής.
Θες να του ανοίξεις τα μάτια και τότε πέφτεις στην παγίδα που έπεσαν πολλοί ειδήμονες "ειδικοί".
Έστειλαν επιστολές σ' αυτόν τον ανίδεο "απότακτο ιατρογνώμονα", για να τους απαντήσει με τον Ο. Ουάιλντ: "Ειδικότητα, ίσον συμπεπυκνωμένη άγνοια επί του ορισμένου θέματος",
μέχρι να τους αποδείξει, σαν τον Σωκράτη, ότι, αν και ειδικοί, τίποτα δεν ξέρουν.

Γιατί, στέκονται στην επιφάνεια των πραγμάτων και χάνουν την ουσία.
Γιατί, αδυνατούν, κλεισμένοι σε μια υπερφίαλη αντίρρηση θέσης, να σωπάσουν για λίγο και να ακούσουν πίσω από τις λέξεις του Μπάρμπα-Γιάννη.
Να δουν πίσω από την ειρωνεία του, την βαθειά αντίφαση και την πίκρα για τον σκάρτο κόσμο που σφυροκοπάει με τα γραφτά του, με αυτόν που πραγματικά ποθούσε η ψυχή του.
Γιατί, είναι ο ίδιος ένα Θείο Τραγί που νηστεύει το ψέμα για να κοινωνήσει την αλήθεια.
Και συμφωνεί με τους ειδικούς, αλλά στην ουσία, κι όχι στα λόγια και στο δείχνεσθαι.
Κι εκεί είναι που χάνουν το παιχνίδι οι μεγαλορρήμονες σπουδαγμένοι.
Εκεί διαφωνεί κι εκεί παρεξηγείται.

Γι' αυτό τον ξέρασε και δεν τον δέχτηκε η εποχή του.
Γι' αυτό δεν δέχτηκε να ενταχθεί σε κανένα λογοτεχνικό ρεύμα και αντιμετωπιζόταν ως ο παρείας των γραμμάτων.

Οι άνθρωποι δεν έχουν συνηθίσει απ' ευθείας στην αλήθεια.
Έχουν μάθει στις τζιριτζάντζουλες, στα κοπλιμεντάκια, στα καλά λογάκια, στα χαϊδέματα των αυτιών, στις κορδέλες και στα μεταξωτά.
Ε..., λέμε και καμιά αλήθεια πού και πού για να περάσει η ώρα.
Όμως, όταν σου τα λένε απ' ευθείας και κατάμουτρα, το εγώ σου αστράφτει και βροντά:
Βρε, ποιος είσαι εσύ που θα μου πεις εμένα, έτσι στην ψύχρα, τ' αφανέρωτα;
Που θα μου δείξεις την σαθρότητα. Τι είσαι του λόγου σου;

Τι είναι; Τίποτα! Και τα πάντα… Όπως όλοι μας.
Μόνο που πέρασε πιο πολλές ώρες μόνος του ("καθισμένος κάτω από μια μουριά που ασήμιζαν τα φύλλα της στο φεγγαρόφωτο"), θαυμάζοντας και απορώντας με τ' αστέρια.

Πρέπει να ξύσεις πολλές φλούδες από αυτά που έχεις μάθει να βλέπεις ως αλήθεια για να καταλάβεις τον Σκαρίμπα.
Να μην τσιτώνεσαι από προκατάληψη, στενόμυαλο εγωισμό και αντίλογο.
Να έχεις την υπομονή της σιωπής να τον ακούσεις μέχρι το τέρμα.
Τότε μόνο ίσως καταλάβεις και ψηλαφήσεις το μεγαλείο του.
Αποσπασματικά και με επιπόλαιες αναγνώσεις, είναι παρεξηγήσιμος.
Ξέρει να κρύβει καλά την σοφία των λόγων του.

Γι' αυτό δεν σας συστήνω να διαβάσετε Σκαρίμπα.
Μην τυχόν και πέσουν τα άγιά του τοις κυσί και μολύνουν την καθαρότητα και το ανάστημα του ανθρώπου, με βέβηλες μικροκαμωμένες σκέψεις και μεγαλόστομες ύβρεις.
Γιατί του κόστισε ακριβά αυτός ο κόσμος.
Ας μην του τον βαρύνουμε κι άλλο.

(Θα συνεχίσω με Σκαρίμπα σε επόμενη ανάρτηση...)
.

Έχω μεγάλο τρακ!!!

.
Πριν κάποια χρόνια, με αφορμή την ημέρα βιβλίου, είχα μιλήσει σε ένα σχολείο, ως "επίσημη ομιλήτρια-συγγραφέας", παράλληλα με την έκθεση βιβλίου που διοργανώθηκε. (Ακόμα, κρατάω την αφίσα της ανακοίνωσης για ενθύμιο)
Μετά το τέλος της ομιλίας, ακολούθησαν οι ερωτήσεις των παιδιών.
Μαζί με τις ερωτήσεις για το θέμα που ανέπτυξα, με ρωτούσαν με κάτι λαμπερά ματάκια γεμάτα από έναν φανταστικό κόσμο, πώς γράφω, πώς μου έρχονται οι ιδέες, τι κάνω…
Και μετά, ήρθαν δυο κοριτσάκια και μου ζήτησαν ..αυτόγραφο.
Με ξάφνιασαν. Μόνο αυτό δεν περίμενα.
Πόσο μεγάλη ανάγκη έχουν τα παιδιά από πρότυπα, σκέφτηκα. Και τι αίσχη και φτήνια προβάλει και τους πλασάρει συνέχεια η τηλεόραση!
Προσπάθησα να το αποφύγω, να τους πω ότι δεν είναι κάτι σημαντικό, αλλά εκείνα επέμεναν.

Σε λίγο, ένα σωρό παιδάκια, με πρόχειρα κομμένα χαρτιά από τα μαθητικά τους τετράδια, περίμεναν γεμάτα ενθουσιασμό στην ουρά για ένα αυτόγραφο!
Στην κυριολεξία πιάστηκε το χέρι μου να υπογράφω.
Δεν θυμάμαι τα λίγα λόγια που τους έγραφα για να συνοδέψω την υπογραφή μου.
Θυμάμαι όμως τα αισθήματα που μου μετέδιδαν.

Ευθύνη πρώτα απ' όλα. Σκεφτόμουν ότι δεν θα 'πρεπε να τα απογοητέψω με κανέναν τρόπο. Ότι εκείνη η υπογραφή, που ίσως να φύλαγαν κάπου σαν μαθητικό ενθύμιο, έπρεπε να έχει αξία. Το χρωστούσα και στους δασκάλους τους που με φιλοξένησαν στο σχολείο, που μου εμπιστεύτηκαν τόσα παιδάκια, έστω και για λίγο.
Λες κι αυτά που υπέγραφα δεν ήταν παιδιάστικα αυτόγραφα, αλλά επιταγές ή χρεόγραφα που έπρεπε να κρατήσουν και να εγγυηθούν την μελλοντική τους αξία.
Παράλληλα, αισθανόμουνα μικρή και ανάξια ως αποδέκτης όλου αυτού του παιδικού ενθουσιασμού και της ειδωλοποίησης.

Τα θυμήθηκα όλα αυτά, γιατί η υπεύθυνη της δημοτικής βιβλιοθήκης της περιοχής μου, μού έχει ζητήσει εδώ και καιρό να κάνουμε μια εκδήλωση για παιδιά.
Τακτική δανειστική αναγνώστρια εδώ και χρόνια. Κάποια φορά, πέρυσι, που πήγα να βρω πληροφορίες για τη νέα μου σειρά, ανέφερα ότι έχουν και δικά μου βιβλία. Μου μίλησε γεμάτη ενθουσιασμό γι' αυτά, ότι είναι πολύ καλή σειρά στο είδος της, την προωθεί γιατί της αρέσει… Και μετά πρότεινε να κάνουμε κάτι, μια εκδήλωση αλλά …εξαφανίστηκα.
Φέτος με ξαναθυμήθηκε και μόλις σήμερα συζητήσαμε και κανονίσαμε να γίνει τελικά γύρω στο Πάσχα.
Με πιάνει τρακ και μόνο που το σκέφτομαι…
Αλλά, από την άλλη, είναι ακόμα μία πρόκληση για τον εαυτό μου που πρέπει να περάσω με επιτυχία.

Έχω διαλέξει το θέμα μου. Είναι κάτι που έχω γράψει παλαιοτέρα.
Για ένα παιδάκι που χάθηκε και διάφορους χαρακτήρες που συνάντησε ψάχνοντας την μητέρα του.
Μια και οι χαρακτήρες αυτοσυστήνονται με τραγουδάκια, σκέφτηκα να 'ναι κάτι σαν μουσικό παραμύθι που θα πω με την κιθάρα, για να έχει περισσότερο ενδιαφέρον και να μη γίνει βαρετή μια σκέτη αφήγηση.
Μετά, θα ακολουθήσει συζήτηση, για τους κινδύνους που μπορεί να αντιμετωπίσουν τα ασυνόδευτα μικρά παιδιά, τι, πώς και ποιους πρέπει να αποφεύγουν.
Αρκετά επίκαιρο και χρήσιμο θέμα με όλα αυτά που ακούγονται όλο και πιο συχνά.

Θα τους πω και για μια δική μου εμπειρία από την παιδική μου ηλικία, όταν δύο τύποι με κάλεσαν να μπω στο αυτοκίνητό τους για να τους δείξω τάχα έναν δρόμο και πώς με απέτρεψε και με γλίτωσε στο τσακ μια φίλη μου, που ευτυχώς η μαμά της είχε φροντίσει να την ενημερώσει έγκαιρα, ενώ η δική μου -θεωρώντας με μικρή ακόμα- με είχε αφήσει στα μαύρα σκοτάδια.
Σκέφτηκα να πάω και στο αστυνομικό τμήμα, για να πάρω πληροφορίες για το τι συνιστούν οι επίσημες αρχές και τους σχετικούς αριθμούς της περιοχής μας για ώρα ανάγκης.
Όσο καλύτερα προετοιμαστώ, τόσο καλύτερα θα καλύψω το θέμα από κάθε πλευρά και τόσο περισσότερο θα 'μαι έτοιμη για τις απρόβλεπτες ερωτήσεις που κάνουν τα παιδάκια.
Δεν θα' θελα με κανέναν τρόπο να τα απογοητέψω.

Πιστέψτε με! Έχω πάρα πολύ τρακ από τώρα ακόμα. Σφίγγεται το στομάχι μου!
Ξέρετε τι είναι να σε κοιτάζουν τόσα πολλά σφουγγάρια-ματάκια κι εσύ να έχεις την ευθύνη να διαμορφώσεις ένα κομμάτι από τον κόσμο και τις σκέψεις τους, με κάτι ολότελα δικό σου;
.

Πηλόκοσμος

.Χθες μ' έπιασε η ακατάσχετη επιθυμία να κάνω κάτι με πηλό.
Τελείως άσχετη, και με έναν παλιό ξεραμένο πηλό, που περισσότερο έσπαζε παρά πλαθόταν, έκανα αυτές τις φιγούρες.
Ίσως φαίνονται παιδιάστικες, τελείως άτεχνες και τραχιές, αλλά εμένα μου άρεσαν πάρα πολύ.
Τόσο, που έταξα και κάποιες για… δώρο! Αν μου τις φέρουν στο κεφάλι οι φίλοι μου μόλις τις δουν, δεν ξέρω. Εγώ πάντως ενθουσιάζομαι πολύ με κάτι τέτοια χειροποίητα.
(Τις διαφήμισα ως "μινιμαλιστικές πρωτόγονες φιγούρες" με την αρχική καλλιτεχνική αξία των πρώτων έργων μιας μέλλουσας διάσημης πηλοπλάστριας –...εμένα!)

Εν τω μεταξύ, τα φωτογράφισα μπροστά σε βιβλία τέχνης, σε "τυχαία" τάχα σύγκριση με τα αρχαία "μινιμαλιστικά" κυκλαδίτικα αγαλματάκια (που επίσης λατρεύω), για να τους προσδώσω συγκριτικά μια υποβόσκουσα ιδιαίτερη αξία…
Υ.Γ.Α. Μα, δεν είναι φανταστικά; Με φρέσκο εύπλαστο πηλό νομίζω θα τελειοποιήσω την "τεχνική" μου.
Υ.Γ.Β. Πω-πω δώρα που θα 'χω να κάνω! Νομίζω θα γεμίσω όλο τον κόσμο με στρατιές από έναν καινούργιο πήλινο κόσμο. (Αλλά ,δεν θα το πιστέψετε, μου είναι δύσκολο να τα αποχωριστώ!)

Υ.Γ.Γ. Τρέμε καλλιτεχνικέ κόσμε! Μόλις ξεπετάχτηκε άλλο ένα "ιερό τέρας" της τέχνης!

Υ.Γ.Δ. Μου ρθαν ιδέες και για άλλα πηλοκαλλιτεχνήματα. Στα Προσεχώς!

Υ.Γ.Ε. Αν θέλετε κι εσείς τέτοιο δώρο, παρακαλώ να τηρήσετε τη σειρά προτεραιότητας!


.

Πώς περάσατε το τριήμερο + Το "Κάτι"

Κοίτα κάτι ερωτήσεις που βρίσκουν και σου κάνουν:
"Πώς περάσατε το τριήμερο;"

(Ποιο τριήμερο; Κάποιο επίσημο; Λες να πέρασε η Καθαρά Δευτέρα και να μην το πήρα χαμπάρι; Α, το άλλο το συνηθισμένο;)

Πώς να περάσαμε; Δουλειά και ύπνος. Ύπνος και δουλειά.
Ύπνος στη δουλειά;
Μπα, με το πρώτο χασμουρητό παράγγελνα κάτι δυνατούς καφέδες, τύφλα να 'χει το …ρεντ γκούγκλ (κάπως έτσι).
Δουλειά στον ύπνο;
Ίσως. Γιατί το πρωί όλο με κάτι αναλαμπές ξυπνώ.


Είδα κι όνειρο με χιούμορ, τρομάρα μου:

Ήμαστε, λέει, δυο ψιλοπιτσιρίκια που είχαν μπλεχτεί σε μια μυστηριώδη αναζήτηση και βρισκόμασταν έξω από την καραμυστηριώδη επτασφράγιστη σκέτη πόρτα χωρίς χερούλια, χωρίς τίποτα.. Ψάχναμε τρόπο να την ανοίξουμε για να λύσουμε το μυστήριο. Ψάχναμε, ψάχναμε, ψάχναμε... τίποτα. 

Μέχρι που μου 'ρθαν οι μαγικές λέξεις:

σαλά σε λαμ
κουά λε μπαμ

Μόλις τις είπα, η πόρτα άρχισε να ανοίγει αργά και βασανιστικά, περιβάλλοντάς μας με εκείνη την αγωνία του τι θα αποκαλυφθεί.
Και τι αποκαλύφθηκε;
Ένας Κινέζος μάγειρας που άνοιγε σιγά-σιγά με δυσκολία την πόρτα καθώς ήταν φορτωμένος με σκουπίδια κι αποφάγια. Η πόρτα ήταν η πίσω είσοδος ενός κινέζικου εστιατορίου.

Μα, είναι όνειρο τώρα αυτό για να το δει ένας άνθρωπος;
Τουλάχιστον μου 'μειναν οι μαγικές λέξεις να τις χρησιμοποιήσω σε καμιά δύσκολη περίπτωση.
 Ιδίως αν εκείνο το μπαμ συνοδεύεται με κάτι "κατακέφαλο", νομίζω θα είναι πιο αποτελεσματικές.


Ουφ! Τελικά, πέρασαν.
Οι τρεις weekend μέρες των παθών και των πόθων των ανερμήνευτων, των ανεκμετάλλευτων, των ανερμάτιστων, των άνευ γενικά.
(Των παθών είπα; Ιδέα μου ή όλο και περικυκλώνω την ιδέα του επερχόμενου ...Πάσχατος;)

.
Α, ξέχασα! Ήταν κι εκείνο το γεγονός στη στάση.

Εκεί που περίμενα λοιπόν αμέριμνη να έρθει το λεωφορείο για να πάω στη δουλειά (βράδυ λέμε τώρα) και κοιτώντας τα άστρα σκάρωνα στιχάκια τύπου γιαλαντζί:

Περιμένοντας στη στάση
το λεωφορείο να περάσει
το μόνο που επέρασε ως τώρα
είναι μοναχά η ώρα

...και κάτι τέτοια στιχοειδή… φαπ, έρχεται από πίσω μου και με σκουντάει ένα 'Κάτι'.

-Σιγά κυρά μου; Προσέξτε λίγο. Τόσο χώρο έχει το πεζοδρόμιο. Πηγαίνετε λίγο πιο κείθε!
Το 'Κάτι' δε μίλησε, μόνο με κοιτούσε και πετάριζε τα μακριά βλέφαρά του.
Το κοιτούσα κι εγώ και σκεφτόμουν αν έπρεπε να βρω χαρτί να καταγράψω τους υπέροχους στίχους μου μην τυχόν και τους χάσω με τόσες παρεμβολές και ύστερα κλαίω την έμπνευση.
Μέχρι που δεν άντεξε το 'Κάτι' να περιμένει να αντιδράσω και μίλησε πρώτο.
-Καλέ! Εγώ είμαι!
-Η παλιά συμφοιτήτριά μου από τα Φάρσαλα, πετάχτηκα από τη χαρά μου! Χριστός και Παναγιά! Πού; Πώς βρέθηκες εδώ;
-Καλέ τι λες; Ποια Φάρσαλα; Η καλή σου νεράιδα είμαι. Δε με αναγνώρισες;
-Μα, τόση ομοιότης; Φτου-φτου, κακιά ώρα, έφτυσα τον κόρφο μου, ενώ κρυφοκοίταξα το κινητό να δω αν πήγε κιόλας δώδεκα μεσάνυχτα, η ώρα που βγαίνουν τα… ξέρετε ποια.
-Καλέ, τι φτου; ξεφτού! Καλή ώρα!
-Για τι;
-Για οτιδήποτε. Τι θες; Πες το και θα γίνει.
-Πώς θα γίνει;
-Όπως ακριβώς το θέλεις. Εδώ και τώρα!
-Βρε; μπας και είσαι Πασοκσού; Ένα παλιό σύνθημα μου θυμίζει αυτό…
-Καλέ όχι! Πώς σου ήρθε; Εμείς οι νεράιδες είμαστε ανεξάρτητες!
-Σαν τον Κουκοδήμο ένα πράμα;
-Ποιος είναι αυτός;
-Τι; δεν τον ξέρεις; Πες μας τώρα ότι δεν έχεις ακούσει και για DVD και τέτοια.
-Τι είναι αυτά; είπε το 'Κάτι' κι άρχισε να εκνευρίζεται και να κουνιέται πέρα δώθε.
-Μα, πού ζεις χρυσή μου; Και, πιφ! τραβήξου λίγο και μην κουνιέσαι τόσο! Με φλόμωσες στη χρυσόσκονη.
-Μα, πού να ξέρω από αυτά; Εγώ ζω στη νεραϊδοχώρα.
-Από εκεί που μας έρχεται το μαλακό στο μαλακτικό ρούχων;
-Ποιο μαλακό;
-Άσε-άσε, σε ψυχολόγησα. Ούτε τηλεόραση θα βλέπεις.
-Καλέ τι μου λες; Κάνε τρεις ευχές να σου τις πραγματοποιήσω.
-Δε μου λες; Ό,τι ευχή και να 'ναι;
-Ε, ναι! Αλλά μην κάνεις ό,τι κι ό,τι. Σκέψου λίγο. Ζήτα κάτι καλό. Αξίας!
-Σαν τα καλά ρούχα με τα χρυσά βολάν και τους ταφτάδες που φορώ μόνο κάθε Χριστούγεννα και στους γάμους; Α-πα-πα-πα, κάτι πιο πρόχειρο θα ζητήσω, δεν τα μπορώ αυτά...
-Με ζάλισες. Καλά! Ζήτα κάτι πρόχειρο αλλά γρήγορα. Τελειώνει η ώρα σου.
-Μπα! Υπάρχουν νεράιδες με ημερομηνία λήξεως; Δεν το 'ξερα!
-Γρήγοραααα! Έτσι όπως πας σου έμεινε ίσα-ίσα μόνο μια ευχή.
-Εεεε… τέτοια ώρα τι άλλο να θέλω από το να έρθει το λεωφορείο γιατί θ' αργήσω;
-Έγινε. Η ευχή σου πραγματοποιήθηκε! Να 'το που έρχεται.

Κοιτάω προς τα πέρα. Το ευλογημένο λεωφορείο, επιτέλους, έρχεται.
Κοιτάω προς τα πίσω… κανένας.
Όχι και κανένας δηλαδή.
Δύο τύποι έσβηναν τα τσιγάρα τους, μια παρέα κοριτσιών ετοίμαζαν τα εισιτήρια τους, ένας μεσήλιξ μόνος με κοιτούσε κάπως…
Το 'Κάτι' όμως πουθενά.
Μπας και με πειράζουν τα πολλά στιχάκια;

Anyway, να θυμηθώ να τηλεφωνήσω στην παλιά συμφοιτήτριά μου από τα Φάρσαλα.
Τι να απέγινε; Κάναμε καλή παρέα κάποτε. Μου 'φερνε και ωραίο χαλβά, θυμάμαι. Ταιριάζαμε!


.

Ποιητική Άσκηση

.
Λέξεις.
Καλύμματα σιωπής.
Επιπόλαιας επίπλευσης.
Συνήθεια ψευδαισθήσεων.
Μην φωτιστούν τα κρυμμένα.
Μην πυρποληθούν στην αλήθεια.


Η αντοχή της για λίγους.
Αγώνισμα.
Εκεί που τα κρυμμένα με τα φανερωμένα
αλλάζουν ρόλους.


Όλα εδώ.
Δικά μας και ξένα.
Αμπαρωμένα
σε ιδιωτικό παραμυθένιο πύργο.
Λάτρεις της απατηλότητας.
Σπαταλητές της ουσίας.

Μια σπίθα
αρκεί.
Ένα γνήσιο ερωτηματικό
να ανάψει στο βλέμμα.
Μόνο το φως.
Για να καταλάβεις.
Μόνο στο φως.
Για να πυρποληθείς.
Μόνο στο φως.
Για να φτάσεις.

Μόνο.
Πάντα.
Όλα.
Στο φως.


Ετούτο 'δω δεν είναι ένα ποίημα που θέλησα να γράψω λόγω οίστρου, αλλά κάτι που προέκυψε από μία άσκηση...
Περισσότερα Τι και Πώς... δεν...
.

Μονόγραμμα

.
"Έτσι σ' έχω κοιτάξει που μου αρκεί
Να 'χει ο χρόνος όλος αθωωθεί
Μες στο αυλάκι που το πέρασμά σου αφήνει
Σαν δελφίνι πρωτόπειρο ν' ακολουθεί

Και να παίζει με τ' άσπρο και το κυανό η ψυχή μου!

Νίκη, νίκη όπου έχω νικηθεί
Πριν από την αγάπη και μαζί
Για τη ρολογιά και για το γκιούλ μπρισίμι
Πήγαινε, πήγαινε και ας έχω εγώ χαθεί
Μόνος, και ας είναι ο ήλιος που κρατείς ένα παιδί νεογέννητο
Μόνος, και ας είμ' εγώ η πατρίδα που πενθεί
Ας είναι ο λόγος που έστειλα να σου κρατεί δαφνόφυλλο
Μόνος, ο αέρας δυνατός και μόνος τ' ολοστρόγγυλο
Βότσαλο στο βλεφάρισμα του σκοτεινού βυθού
Ο ψαράς που ανέβασε κι έριξε πάλι πίσω στους καιρούς
..........τον Παράδεισο!"

(Εκδόσεις Ίκαρος, σελ. 258-259)

.

.
Τι αναπάντεχη και ευχάριστη έκπληξη να ακούς να διαβάζουν στίχους του αγαπημένου σου ποιητή! Ολόκληρο το Μονόγραμμα...

.

.

Σκαρί

.

Κυνηγός καραβιών
στο γαλάζιο ξημέρωμα
ν' αρμενίζω μαζί του
στα χάη* μεσούρανα

Της αυγής οδηγός
το κατάρτι αντίκρισμα
στων κυμάτων την πλάτη
να τρέχει ακούραστα

Ο αχινός από ήλιο
σημαδεύει τη ρότα του
και η πέτρα, το ξύλο
ανιχνεύουν το σώμα του

Σκάρωσα (όπως λέμε: σκαρί), ένα στιχουργηματάκι για να σας συστήσω το καράβι που έφτιαξα με υλικά της θάλασσας και πέτρες από το βουνό.
Το χρυσαφί χρώμα της πέτρας-βάσης είναι φυσικό.

Τον αχινό-ήλιο τον είχε ξεβράσει η θάλασσα.
Κάποια στιγμή, σκέφτομαι να περάσω με λούστρο μόνο τις πέτρες-κύματα για να στραφταλίζουν περισσότερο.

(Σημείωση: Δεν πελέκησα τις πέτρες κι ούτε έκοψα το ξύλο. Όλα έχουν το φυσικό τους μέγεθος όπως τα βρήκα. Δεν έκανα καμία επέμβαση, εκτός από το να βάψω άσπρα τα πανιά)

.

******************************
*χάη δανεικό από την "Φαντασία" του Σκαρίμπα:

.

Κι όλο να λες, να λες, στα βάθη της νυκτός

για ένα -με γυάλινα πανιά πλοίο που πάει.

Όλο βαθιά, όλο βαθιά, όσο που πέφτει εκτός:

έξω απ' το κύκλο των νερών -στα χάη.

.

Ανάποδη νύχτα

.

Καμιά φορά, σου 'ρχεται

-έτσι σκανταλιάρικα, δίχως λόγο-

να πιάσεις τη ...νύχτα

από τα έρημα δρομάκια με τα κίτρινα φώτα

και να την αναποδογυρίσεις,

μέχρι να πέσει απ' την τσέπη της

και να αστραποβολήσει .

εκείνη η μισοτελειωμένη ανορθόγραφη...

αχτύν'...
.

Ο ζωντανός Μύθος - β' Μέρος

Επειδή η απάντησή μου στα σχόλια της προηγούμενη ανάρτησης για τον ζωντανό μύθο είναι πολύ εκτεταμένη, προτίμησα να την ανεβάσω σε νέα ανάρτηση.

Ανασκόπηση των σχολίων:
s.frang είπε...
Δια της παιδείας και του πολιτισμού ξεπερνιέται η όποια ανάγκη για μύθους... Παιδεία δεν σημαίνει φυσικά πτυχία, ίσως ούτε καν πτυχίο! Σημαίνει ολοκληρωμένη μόρφωση και κατανόηση των νόμων της φύσης και της κοινωνίας... Δεν είναι εύκολο, το ξέρω! Γι' αυτό και δεν μπορεί να απλωθεί η παιδεία σε όλους τους ανθρώπους!18 Ιανουάριος, 2008 14:33

Πανόπτης είπε...
Ο σκοπός της ελευθερίας; Μήπως η ελευθερία δεν έχει σκοπό, μήπως είναι η ίδια σκοπός; Δεν ξέρω σίγουρα, θα ήθελα να το συζητήσω.18 Ιανουάριος, 2008 21:28

Απαντώ λοιπόν:
Στέλιε,
Η ανάγκη για τους μύθους είναι πρωτογενής, έμφυτη και απαραίτητη για το ανθρώπινο είδος και δεν ξεπερνιέται.
Μόνο αναπλάθεται και παίρνει νέα μορφή, πορευόμενη με τις επιταγές των εποχών, ξεπερνώντας τα τοπικά και τα φυλετικά πλαίσια, μετουσιωμένη σε νέα πλανητική, πιο ενοποιημένη φόρμα.
Όμως "δια ποιας παιδείας και ποιού πολιτισμού" μιλάς;
Σκοπός της παιδείας σήμερα είναι να ευνουχίζει την κριτική σκέψη των ατόμων, ευνοώντας όχι την εκ βαθέων μάθηση, αλλά την απλή αποστήθιση, ετοιμάζοντας τα νέα "υποχείρια" του αύριο.

Πολλές φορές ενώ ψάχνουμε την αλήθεια την έχουμε προσπεράσει και πρέπει να γυρίσουμε πίσω για να την βρούμε.
Κάπως έτσι νομίζω πως συμβαίνει με τον δικό μας πολιτισμό.
Στερείται σκοπού και στόχου κι αν είχε κάποτε, τον έχει προσπεράσει προ πολλού.
Ο Πολιτισμός σήμερα δεν σημαίνει εξέλιξη, καλυτέρευση της διαβίωσης και βελτίωση της ζωής.
Έχει γίνει αυτοκαταναλωτικός, έπαψε να είναι ωφελιμιστικά ανθρωποκεντρικός και έχει καταντήσει υβριστικά αλαζονικός.
Αποτέλεσμά του, οι καταστροφικές συνέπειες στο περιβάλλον και τη γη, που αν και είναι προβλέψιμες και ορατές, η ανθρωπότητα μοιάζει να εθελοτυφλεί, νανουρισμένη από το πλούσιο περιβαλλοντολογικό παρελθόν της και κοιμισμένη στο συμφεροντολογικό παρόν της.

Πανόπτρια, αυτή η συζήτηση νομίζω ότι είναι πολύ μακροσκελής.
Όμως, νομίζω πως η ελευθερία μας σήμερα είναι κάπως περισσότερο στα λόγια παρά στην πράξη.
Στην ιδέα παρά στην βίωσή της.
Και φυσικά δεν έχουμε κατάσταση πολέμου ή υποτέλεια σε κάποιο άλλο κράτος όπως γινόταν στο παρελθόν.
Όμως, αν αυτή η υποτέλεια δεν είναι φανερή μέσω εδαφικής κυριαρχίας, έχει γίνει με τον δούρειο ίππο της οικονομίας, της υπερκατανάλωσης και της υπερχρέωσης.
Πόσοι από μας δεν είναι σκλάβοι των πιστωτικών καρτών (ναι, αυτού του μικρού κομματακίου πλαστικού), της καθημερινής αγωνίας για τα στοιχειώδη της επιβίωσης ή της διαφημιζόμενης μανίας του 'κατέχειν';
Πάμε στην πολιτική; Μας προτείνουν 2 μεγάλα κόμματα κι εμείς βγάζουμε το ένα. Οποία ελευθερία κι αυτή!
Πάμε στην θρησκεία; Κάθε θρησκεία πρεσβεύει ότι μόνο μέσου αυτής υπάρχει η σωτηρία. Οι άλλες είναι για το πυρ το εξώτερον. Και μια και η αδυναμία του ανθρώπου ζητάει έξω από αυτόν στηρίγματα, γίνεται οπαδός της κάθε θρησκείας -που θα φέρουν οι συγκυρίες στην πόρτα του- και ακολουθεί τις επιταγές της.
Οι άθεοι; Στο προηγούμενο κείμενο υπάρχει η αναφορά ότι η ιδεολογία είναι το υποκατάστατο της θρησκείας.
Ο Ουμπέρτο Έκο, υποστηρίζει ότι είναι τόσο έμφυτη αυτή η ανάγκη μας να στηριζόμαστε και να πιστεύουμε κάπου, που ακόμα και οι άθεοι, αντικαθιστούν την θρησκεία με μια άλλου είδους ομάδα.
Είτε πολιτική, είτε κοινωνική, είτε ιδεολογική, είτε… ποδοσφαιρική κλπ.

Σήμερα, ποια παιδεία, ποιος πολιτισμός, ποια θρησκεία, μας μαθαίνει να είμαστε αυτάρκεις, να στηριζόμαστε στον εαυτό μας, να τον εξελίσσουμε, να τον ωραιοποιούμε (σημ: "με την καλή έννοια") να τον αναβιβάζουμε εκεί που του πρέπει, εκεί που μπορεί να φτάσει;
Δεν είναι χαζοί να το κάνουν, δεν είναι χαζοί να αφήσουν την εύκολα υποκινούμενη μάζα να μετατραπεί σε εκατομμύρια σκεφτόμενες μονάδες.
Θα διαλυθεί όλο το σύστημα χειραγώγησής μας.
Μας προτιμούν κοιμισμένους με μεγάλες δόσεις από το υπνωτικό που λέγεται ΜΜΕ.

Ας επιστρέψω τώρα στον ΜΥΘΟΥΣ, που νομίζω ότι λόγω άγνοιας δεν είναι γνωστή στο ευρύ κοινό η αξία και το βάθος τους και θεωρούνται απλά παραμυθάκια, με αποτέλεσμα να υποβιβάζονται οι ψυχοπνευματικές και κοινωνικές επιδράσεις τους.

"Ο μύθος σαν γενική ιδέα είναι μια πολύτιμη κληρονομιά που μπορεί να οδηγήσει το άτομο, τη φυλή, την ανθρωπότητα ολόκληρη στην αποκάλυψη του πραγματικού της προορισμού. Πίσω της κρύβεται η αρχετυπική βάση κάθε φυλετικής έκφρασης. Κρύβεται η ιστορία της ανθρώπινης φυλής που ξεφεύγει από τη στείρα σχέση της με το περιβάλλον και αναζητά μέσα από αμέτρητους κινδύνους και περιπέτειες το δρόμο για το κατώφλι του ιερού, όπου θα συναντήσει ξανά τη Μητέρα και θα αγκαλιάσει τον κόσμο με τρόπο συνθετικό και ολοκληρωμένο."Αθήνα 1990, Ιάμβλιχος.

Πάμε στον κατ' εξοχήν μελετητή του παγκόσμιου μύθου, τον Τζόζεφ Κάμπελ:

"Εξετάζοντας απροκάλυπτα τις θρησκευτικές παραδόσεις, αντιλαμβανόμαστε ότι ορισμένα μυθικά αρχέτυπα είναι κοινά για όλες, αν και αναπτύσσονται ή γίνονται κατανοητά με διαφορετικό τρόπο σε διαφορετικές φυλές.
Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι οι ιδέες για τη μετά θάνατον ζωή, καθώς και τα αγαθοποιά ή κακοποιά πνεύματα.
Η αναγνώριση δύο όψεων, μιας τοπικής και μιας συμπαντικής, στη σύνθεση των απανταχού θρησκειών ξεκαθαρίζει μεμιάς την αλήθεια και το ψέμα, αντιθέσεις που άπτονται των αιώνιων και εφήμερων αληθειών και απασχολούν διαρκώς τους θεολόγους.
…
Δεν υπάρχουν πλέον στενοί εθνικοί ορίζοντες, όλα διαλύονται. Μαζί με αυτό φθίνει το ψυχολογικό στήριγμα των μυθολογικών εικόνων και των σχετικών τυπικών που τους υποστήριζαν.
Οι παλιοί θεοί πέθαναν ή πεθαίνουν και παντού οι άνθρωποι αναζητούν ρωτώντας: Ποια θα είναι η νέα μυθολογία της γης ενοποιημένης σε μια αρμονική ύπαρξη;
Η μυθολογία δεν είναι ιδεολογία, δεν είναι κάτι που προβάλλεται από το νου, αλλά κάτι που βιώνεται από την καρδιά.
……
Η ύπαρξη της μυθολογίας βασίζεται στη ζωτικότητα των συμβόλων της, καθώς οι μυθικές μεταφορές δεν απελευθερώνουν απλά την ιδέα, αλλά μια αίσθηση ενεργούς συμμετοχής σε μια αντίληψη υπερβατικότητας, αιωνιότητας και αφθονίας.
…..
Η πρώτη και πολυτιμότερη λειτουργία της μυθολογίας είναι ακριβώς αυτή, το άνοιγμα του νου και της καρδιάς στο πλήρες θαύμα ολόκληρης της ύπαρξης.
Αν το δούμε από την άποψη της μεθόδου της τέχνης, τα χαρακτηριστικά του κόσμου που μας περιβάλλει γίνονται κατανοητά μόνο μέσα από την υπερβατικότητα, και αυτός είναι ο τρόπος με τον οποίο λειτουργούν οι εικόνες στη μυθολογία.
….
Η μυθολογία αποτελεί ένα ελεγχόμενο σύστημα που από τη μία καλουπώνει την κοινότητά της ώστε να συμφωνεί με την απαιτούμενη τάξη της φύσης, ενώ από την άλλη χρησιμοποιεί τις συμβολικές, παιδαγωγικές της τελετές για να καθοδηγήσει τα άτομα μέσα από τις αναπόφευκτες φάσεις της ανθρώπινης ζωής: γέννηση, παιδική και εφηβική ηλικία, γήρας και απελευθέρωση του θανάτου.
Ταυτόχρονα διατηρεί μια άρρηκτη σχέση με τις απαιτήσεις αυτού του κόσμου και τη μαγεία της συμμετοχής σε ένα είδος ύπαρξης πέρα από το χρόνο.
….
Μια μυθολογία είναι σύνθεση συμβολικών μορφών και υποδηλώνει καταστάσεις του νου που δεν ανήκουν ολοκληρωτικά σε κάποιο χωροχρόνο, μολονότι οι μορφές αυτές καθαυτές στην αρχική τους έκφραση υποδεικνύουν κάποια καταγωγή.
[Τα καλύτερα πράγματα δεν είναι δυνατόν να εκφραστούν με λέξεις. Τα αμέσως καλύτερα έχουν παρερμηνευθεί, γιατί οι ποιητικές τους μεταφορές είναι αδύνατον να λεχθούν με λόγια κι έτσι ερμηνεύονται επιφανειακά σα να αναφέρονται σε απτά γεγονότα. Συνεπώς, τα μηνύματά τους κρύβονται πίσω από τα σύμβολα, όπως και οι θεμελιώδεις ιδέες που κρύβονται στις τοπικές "εθνικές" παραλλαγές." (Χάινριχ Τσίμερ)]
….
Η κοινωνική λειτουργία της μυθολογίας, αντίθετα από την απόκρυφη, δεν έχει σα σκοπό να διευρύνει το νου, αλλά να τον περιορίσει και να δεσμεύσει τους κατοίκους ενός τόπου σε μια αμοιβαία υποστήριξη, προσφέροντας εικόνες που ξυπνούν την καρδιά. Επίσης τους ωθεί να αναγνωρίζουν την ομαδικότητα, χωρίς να τους επιτρέπει να ξεφεύγουν από την ομάδα."(Μύθοι και Παραδόσεις – Τζόζεφ Κάμπελ)


Προχωράμε στον Κ. Αξελό:

"Το σχήμα που από τη μαγεία και τους αρχαϊκούς μύθους, πηγαίνει ως τη σύγχρονη και ήδη πλανητική τέχνη, διαβάζεται συχνότερα με τρόπο εξελικτικό και προοδευτικό. Έτσι το θέλει η σύγχρονη συνείδηση.
Τούτη εδώ, όμως, δεν μπορεί ν' αποφύγει το να είναι και να παραμένει βυθισμένη σε έναν πολύ πλατύτερο ωκεανό: τη σύγχρονη ασυνειδησία, που την κατακλύζει και την διαπερνά από παντού, για να μη μιλήσουμε για το εξαιρετικά ακανθώδες πρόβλημα του ασυνείδητου γενικά.
Στις δύο άκρες της αλυσίδας που τυλίγεται και ξετυλίγεται σαν μια σπείρα, έχουμε τον μύθο και την τεχνική. Θα έπρεπε να διευκρινίσουμε ότι μάλλον είναι οι δύο αυτές δυνάμεις που μας έχουν.
….
Αυτό που άλλοτε και ως πριν λίγο βασίλευε, αυτό που βασιλεύει στο παρόν και που αύριο θα βασιλεύει ακόμα, ήσαν, είναι και θα είναι οι μύθοι."

Περισσότερα γι αυτήν την τοποθέτηση του Αξελού, σε παλιότερό μου ποστ: http://kyklodiwkton.blogspot.com/2006/09/blog-post_17.html

Άλλη αναφορά:

"Πίσω από το μυθολογικό υλικό της ανθρωπότητας μπορούμε να διακρίνουμε ορισμένα σταθερά και επαναλαμβανόμενα στοιχεία. Σ' αυτά τα στοιχεία έχουμε δώσει το όνομα 'μυθικοί κώδικες'.
Σε πολλές περιπτώσεις μοιάζουν τρομακτικά με αποκρυσταλλωμένες συμπυκνωμένες γνώσεις για τη λειτουργία της φύσης και της ανθρώπινης κοινωνίας που σ' αυτές είχαν φτάσει οι άνθρωποι ψηλαφητά, κι αντανακλούν την πραγματικότητα θολά, θαμπά, αλλά την αντανακλούν.
Άλλοτε πάλι μοιάζουν με ένα είδος κανόνων γραμματικής και συντακτικού, που καθορίζουν τη μορφή, την πλοκή και της εξέλιξη του θέματος των μύθων. Αυτό σημαίνει ότι, όπως οι άνθρωποι μπορούν να μιλούν σωστά τη γλώσσα τους, χωρίς να έχουν μάθει ποτέ τη γραμματική και το συντακτικό της, έτσι κι αυτοί που φτιάχνουν, διηγούνται και παίζουν τους μύθους, μπορούν να χρησιμοποιούν σωστά τους κώδικες που βρίσκονται πίσω τους χωρίς να τους ξέρουν.
Κι ακόμα, ότι οι μύθοι, όπως η γλώσσα, μπορούν να ασχολούνται με τα πιο διαφορετικά θέματα, χωρίς να αλλάξει η 'γραμματική' και το 'συντακτικό' τους."(Τίτλος βιβλίου: Οι Μυθικοί Κώδικες-δεν θυμάμαι συγγραφέα)

Επιστρέφω στον Π. Ο. Μάρτιν στον Γιουγκ και στον άγνωστο μελετητή του πολιτισμού, Τόϊνμπι.

"Στην ακμαία περίοδο ενός πολιτισμού, όταν το αρχικό όραμα που τον δημιούργησε είναι ακόμα ισχυρό, οι δυσκολίες αντιμετωπίζονται εύκολα. Αλλά, όταν αυτό το όραμα ξεθωριάσει, όταν χαθεί η πρώτη βεβαιότητα, έρχεται αργά ή γρήγορα μια 'ταραγμένη εποχή' και τότε η μοίρα του πολιτισμού κρέμεται στον αέρα.
Σε μια τέτοια καμπή, σύμφωνα με τον τρόπο που ο Τόϊνπμυ βλέπει τα παγκόσμια γεγονότα, ορισμένοι άνθρωποι στρέφονται από τον μακρόκοσμο του εξωτερικού κόσμου στον μικρόκοσμο της ανθρώπινης ψυχής. Εκεί, με κάποιον τρόπο, βρίσκουν την απάντηση στην πρόκληση που οδηγεί την κοινωνία τους στον θάνατο. Κι αφού γυρίσουν ξανά στον εξωτερικό κόσμο, σχηματίζουν τον πυρήνα μιας 'δημιουργικής μειονότητας' που, αν τα καταφέρει να μεταδώσει το όραμά της στη μεγάλη μάζα του λαού, οδηγεί τον παραπαίοντα πολιτισμό σε νέες δημιουργικές επιτεύξεις.
Αυτό το αποτράβηγμα και η επιστροφή, είναι φανερό, πως συνδέεται με τη συνθετική ενέργεια του ασυνειδήτου που ανακάλυψε ο Γιουγκ, καθώς και με τη διαπίστωση του Έλιοτ (σημ: ναι, του γνωστού ποιητή) ότι η ιστορία είναι ένα σύνολο από άχρονες στιγμές.
Από την κλινική πείρα του ψυχολόγου, από την "αφόρητη πάλη με τις λέξεις και τα νοήματα' του ποιητή και από τη μαρτυρία της μελέτης των πολιτισμών, αναδύεται η ίδια δυνατότητα:
Ότι στην άλλη πλευρά του συνειδητού, δρουν δημιουργικές δυνάμεις που μπορούν, κατά καιρούς, να διοχετευτούν στον ανθρώπινο κόσμο μας με ζωογόνο επίδραση."
Και για να χουν συνοχή όλα τα παραπάνω, κάνω την σχετική σύνδεση με το προηγούμενο ποστ επαναλαμβάνοντας και συμπληρώνοντας ένα κομμάτι του:

"Ο Γιουγκ είδε πως κατά την διάρκεια της ανάλυσης έβγαιναν στο φως πολύπλοκα σύμβολα που ήταν άγνωστα τόσο στον ίδιο όσο και στον ασθενή. Αργότερα τα ανακάλυψε μέσα σε σκοτεινές πραγματείες που οι ρίζες τους έφταναν στα βάθη του χρόνου.
Με λίγα λόγια, το ασυνείδητο έφερνε στο φως σήμερα μέσα στο ιατρείο του ψυχολόγου, σύμβολα που σε πανάρχαια χρόνια και σε μακρινούς τόπους είχαν γίνει φορείς ενέργειας και ενορατικότητας.
Και οι σύγχρονοι Ευρωπαίοι και Αμερικανοί που μέσα τους είχαν ενεργοποιηθεί αυτά τα σύμβολα, ένιωθαν κι αυτοί μια δυναμική ανανέωση της ζωής. Δεν ήταν προνόμιο μόνο αποκλειστικά των νευρωτικών. Φυσιολογικοί άνθρωποι… γινόταν επίσης φορείς αυτής της ζωογόνου ροής των συμβόλων. Οπότε οι αξίες τους και η στάση τους άλλαζε ριζικά.
Μ’ άλλα λόγια, αυτή η πηγή της νέας ενέργειας δεν ήταν ένα είδος ψυχολογικού αντισώματος που το έφτιαχνε η ψυχή για να καταπολεμήσει την νεύρωση.
Αντίθετα, αποτελούσε συνθετικό μέρος της φυσιολογικής ζωής που για την ώρα (σημ: ή έκδοση που έχω είναι του 1973) αγνοείται ολοκληρωτικά.

Μελέτησε τον μηχανισμό της δημιουργίας του μύθου και του συμβόλου…
Επίσης μελέτησε τους αντίστοιχους μηχανισμούς της δημιουργίας συμβόλων στις μεγάλες θρησκείες…
Πάνω απ' όλα, μελέτησε τους παράγοντες και τις δυνάμεις που δρουν πίσω από το συνειδητό και που συντελούν στην ολοκλήρωση της ατομικής προσωπικότητας, στη δημιουργία του "καθολικού" ανθρώπου.
Σ' αυτό το σημείο, ανακάλυψε ότι βρισκόταν αντιμέτωπος ουσιαστικά με τις ίδιες ψυχικές πραγματικότητες που δρουν μέσα στις μεγάλες θρησκείες του κόσμου."
(Π.Ο. Μάρτιν- Ένα πείραμα σε βάθος)

Αυτά τα λίγα λοιπόν περί υπεράσπισης του μύθου.

(Υ.Γ. πιάστηκε το χέρι μου να γράφω!)

Ο ζωντανός Μύθος

.
Η λέξη «Μύθος» δεν έχει κατασταλάξει σε ένα παγιωμένο νόημα…
Ο σκέτος μύθος ίσως να είναι κάτι το καθαρά φανταστικό, αλλά ο ζωντανός μύθος είναι μια δύναμη.
Ο αιώνας μας κυριαρχείται από ένα ορισμένο είδος ζωντανού μύθου, τις λεγόμενες ιδεολογίες…
Με τον κατάλληλο μύθο ένας άνθρωπος μπορεί να διαπλάσει ολόκληρους λαούς σύμφωνα με την θέλησή του. Όχι ότι αυτή η δύναμη της φαντασίας είναι κάτι το πρωτοφανέρωτο. Κάθε άνθρωπος γνωρίζει πως στους πρωτόγονους λαούς οι μυθικές πεποιθήσεις είχαν τεράστια δύναμη…

Οι θρησκείες του κόσμου είναι κι αυτές τέτοιο ζωντανοί μύθοι. Αυτό δεν σημαίνει πως είναι «μυθικές» με την συνηθισμένη έννοια. Αλλά οι θρησκείες έχουν αυτή την παράξενη δύναμη που μπορεί να αλλάξει ολόκληρη την ζωή τόσο των ατόμων όσο και της κοινωνίας.
Παρακινημένοι οι λαοί από τους μύθους τους μπορούν να καταστρέψουν ολόκληρες εκτάσεις. Γυμνωμένοι από τους μύθους τους χάνουν κάθε ενδιαφέρον για τη ζωή και πεθαίνουν.

Τα τελευταία τριακόσια χρόνια εμφανίστηκε μια μεγάλη δύναμη που επηρεάζει βαθιά τον ζωντανό μύθο. Αυτή η δύναμη είναι η επιστήμη.
Η επίδραση που είχε στις θρησκευτικές πεποιθήσεις ήταν καυστική.Υπονόμευσε και γελοιοποίησε τα δόγματα των περισσότερων θρησκειών.Γι αυτό η ανθρωπότητα είναι σήμερα στην πλειοψηφία αποκομμένη απ’ αυτή την προσέγγιση στον ζωντανό μύθο. Η επίδρασή της στις ιδεολογίες του ολοκληρωτισμού ήταν τελείως διαφορετική. Για αυτό άνθισαν οι ιδεολογίες.

Το αποτέλεσμα είναι ότι έχουμε σήμερα έναν κόσμο όπου οι άνθρωποι ελάχιστα αντλούν τον ζωντανό μύθο από την θρησκεία, ενώ τον αντλούν σχεδόν απεριόριστα από τις ιδεολογίες.
Αυτό σημαίνει ότι οι λαοί που η κουλτούρα τους και ο πολιτισμός τους βασίζονταν αρχικά στη θρησκεία, βρίσκονται κατά έναν τρόπο αποκομμένοι από τις ρίζες τους, αμφίβολοι, αναποφάσιστοι, αβέβαιοι για τον ίδιο τους τον εαυτό και τη ζωή…
Ένα όμως είναι το βέβαιο. Οι άνθρωποι χρειάζονται τον μύθο τόσο όσο και το ψωμί.
Το ψωμί συντηρεί την ζωή αλλά ο μύθος δίνει νόημα στην ζωή…

Με κάποιο παράξενο τρόπο η επιστήμη, η ελεύθερη αναζήτηση της αλήθειας, θα ‘λεγε κανείς πως έχει προδώσει τόσο εμάς όσο και τον εαυτό της.
Ως τώρα ακολουθήσαμε την εύκολη πλευρά της επιστήμης, την πλευρά που μπορεί άμεσα να αποδειχτεί, την πλευρά που φέρνει γρήγορα κέρδη και δύναμη, την πλευρά που δίνει εκείνη την άνετη αίσθηση της σιγουριάς.

Την δύσκολη πλευρά, την πλευρά που δεν επιδίδεται σε συμπερασματικές αποδείξεις, την πλευρά που καταστρέφει τις ματαιοδοξίες μας και δεν προάγει άμεσα τα υλικά μας κέρδη, την επιστήμη του ανθρώπου σαν πνευματικού όντος, σ’ αυτήν δεν έχουμε επιδοθεί καθόλου με την ίδια θέρμη. Μόλις τώρα αρχίζει να αναπτύσσεται.

Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για κάθε έρευνα στα βάθη της ανθρώπινης ψυχής. Εκεί βρισκόμαστε ακόμη στο στάδιο των αναρχικών πεποιθήσεων. Και γι αυτήν ακριβώς την έλλειψη ισορροπίας και επειδή γνωρίζουμε πολλά για την ατομική ενέργεια, αλλά σχεδόν τίποτε για την ανθρώπινη ολοκλήρωση, πληρώνουμε τον φόρο μιας μονόπλευρης ανάπτυξης που δεν είναι άλλη από το εσωτερικό σχίσμα.

Από τους τρεις πρωτοπόρους στην εξερεύνηση αυτού του νέου κόσμου: Φροϋδ, Αντλερ, Γιουγκ.
Ο Φροϋδ έβλεπε το σεξ σαν πρωταρχικό και στήριξε τις αναλύσεις και τις ερμηνείες του σ’ αυτήν την πεποίθηση.
Ο Αντλερ έδωσε προτεραιότητα στην τάση για επιβολή, στην επιθυμία που νοιώθει ο άνθρωπος να είναι κάποιος, να είναι πετυχημένος και είτε κρυφά είτε φανερά να κυριαρχήσει πάνω στους άλλους.
Ο Γιουγκ ανακάλυψε πως μερικοί ασθενείς ταίριαζαν τέλεια στο Φροϋδικό καλούπι… σε άλλους πάλι η αιτία των προβλημάτων τους βρισκόταν στην τάση για επιβολή, …σε πολλούς ήταν αδύνατον να διαχωριστούν (τα παραπάνω).
Καμιά φορά όμως ορισμένες από αυτές τις θεραπείες δεν οδηγούσαν σε αποτελέσματα καλύτερα από την αρρώστια.

Ο ασθενής γιατρευόταν αλλά του έλειπε η ενέργεια για να ξαναρχίσει την ζωή του…

Ο Γιουγκ διαπίστωσε πως ο ασθενής έχανε ενέργεια κάθε φορά που ο γιατρός ανέλυε αναγωγικά κάποιο εντυπωσιακό σύμβολο που έβλεπε στα όνειρά του.. …χωρίς αυτό το σύμβολο, χωρίς αυτόν τον μύθο για να τον ενισχύει στους αγώνες του τίποτε δεν είχε αξία γι αυτόν.Ακολούθησαν μερικές αναπάντεχες ανακαλύψεις.

Τα ζωογόνα σύμβολα που έφερνε στην επιφάνεια το ασυνείδητο ήταν πανάρχαια.

Η εξέτασή τους απέδειξε πως έμοιαζαν ή ότι ήταν ταυτόσημα με τα θέματα και τις εικόνες που έπαιζαν βασικό ρόλο στις μυστηριακές θρησκείες της αρχαιότητας, στους κλασικούς μύθους και στους θρύλους, στην εθιμογραφία και στα παραμύθια, στην ινδική και στην κινέζικη γιόγκα, στις τελετουργίες των μυστικών κύκλων του μεσαίωνα, στα οράματα των μυστικιστών και στις μεγάλες θρησκείες του κόσμου.

Ο Γιουγκ είδε πως κατά την διάρκεια της ανάλυσης έβγαιναν στο φως πολύπλοκα σύμβολα που ήταν άγνωστα τόσο στον ίδιο όσο και στον ασθενή. Αργότερα τα ανακάλυψε μέσα σε σκοτεινές πραγματείες που οι ρίζες τους έφταναν στα βάθη του χρόνου.

Με λίγα λόγια, το ασυνείδητο έφερνε στο φως σήμερα μέσα στο ιατρείο του ψυχολόγου, σύμβολα που σε πανάρχαια χρόνια και σε μακρινούς τόπους είχαν γίνει φορείς ενέργειας και ενορατικότητας…

Δεν ήταν προνόμιο μόνο αποκλειστικά των νευρωτικών. Φυσιολογικοί άνθρωποι… γινόταν επίσης φορείς αυτής της ζωογόνου ροής των συμβόλων. Μ’ άλλα λόγια, αυτή η πηγή της νέας ενέργειας δεν ήταν ένα είδος ψυχολογικού αντισώματος που το έφτιαχνε η ψυχή για να καταπολεμήσει την νεύρωση…
Μελέτησε τον μηχανισμό της δημιουργίας του μύθου και του συμβόλου… ανακάλυψε πως βρισκόταν αντιμέτωπος ουσιαστικά με τις ίδιες ψυχικές πραγματικότητες που δρουν μέσα στις μεγάλες θρησκείες του κόσμου….

Η γλώσσα επινοήθηκε για να εκφράζει την μαρτυρία των αισθήσεων, για να βοηθήσει τον άνθρωπο να τα βγάλει πέρα με την από δω πλευρά του συνειδητού.

Πώς μπορεί λοιπόν να χρησιμοποιηθεί για να μεταδώσει την εμπειρία της άλλης πλευράς του;

Τον ίδιο καιρό, ο Α. Τόϋνμπη ανακάλυψε κι αυτός την μυθολογική μέθοδο καθώς διερευνούσε τους παράγοντες που συντελούν στην άνοδο, στην ανάπτυξη, την παρακμή και τον θάνατο των πολιτισμών…
Αλλά καθώς το δράμα της παγκόσμιας ιστορίας ξετυλίγεται κάτω από το χέρι του Τόϋνμπη, ο παράγων που συγκεντρώνει το κύριο ενδιαφέρον… είναι ο ζωντανός μύθος που βοηθάει τους ανθρώπους να… θριαμβεύσουν.
Αυτό ισχύει… όταν ένας πολιτισμός είναι ανεπτυγμένος. ..όταν το αρχικό όραμα που τον δημιούργησε είναι ισχυρό οι δυσκολίες αντιμετωπίζονται εύκολα. Αλλά όταν ξεθωριάσει, έρχεται μια ταραγμένη εποχή…

Σε μια τέτοια εποχή ορισμένοι άνθρωποι εδώ κι εκεί στρέφονται από τον μακρόκοσμο του εξωτερικού κόσμου στον μικρόκοσμο της ανθρώπινης ψυχής….
Ένα τμήμα του κόσμου έχει ακόμα την ελευθερία για πολικό του αστέρα και ατενίζει με δυσπιστία τον δογματικό. Αλλά δεν μπορεί να απαντήσει στο ερώτημα «ελευθερία για ποιόν σκοπό;» Όταν απειλείται τρέχουμε να την υπερασπιστούμε αλλά όταν την έχουμε δεν ξέρουμε τι να την κάνουμε.

Γι αυτό κερδίζουμε τους πολέμους αλλά χάνουμε την ειρήνη.

Αν θέλουμε να κερδίσουμε την ειρήνη πρέπει να μάθουμε ποιος είναι ο σκοπός της ελευθερίας…

(Από το βιβλίο «ΕΝΑ ΠΕΙΡΑΜΑ ΣΕ ΒΑΘΟΣ» του Π. Ο. Μάρτιν)

Θα ζήσω!

Επίσκεψη στο γιατρό.
Ανάγνωση εξετάσεων αίματος.

Η συνηθισμένη ερώτηση:
-Γιατρέ θα ζήσω; 
Και η συνηθισμένη απάντηση:
-Ναι!

Κάθε φορά τον ρωτώ το ίδιο με χιούμορ και ποτέ δε με ξάφνιασε με ένα "Όχι", έστω και σαν αστείο - αλλά οι γιατροί μάλλον βλέπουν αλλιώς τέτοιου είδους αστεία.

-Καλά που μου τό 'πατε γιατρέ και ανησυχούσα μέχρι να 'ρθω…
-Έτσι είστε εσείς οι καλλιτέχνες! Ανήσυχα πνεύματα, κατά 20% περισσότερο απ' τους άλλους.
-Τόσο ανησυχούσα κι εγώ γιατρέ! Είκοσι τοις εκατό περισσότερο!

Τέλος καλό λοιπόν ή μάλλον: όχι τέλος, αφού θα συνεχίσω να διάγω βίον εν τη γη την επιούσιαν.
-Θα σε πλακώσω στα σφηνάκια σιδήρου...
-Να βάλουμε και λίγο τσιμέντο να 'χω περισσότερη ...πλάκα;

Αλλά ο γιατρός δεν φαίνεται να καταλαβαίνει το ιδιότυπο χιούμορ μου. Είναι σκυμμένος και γράφει την συνταγή, πίνοντας φραπέ και καπνίζοντας απανωτά.
Διάγνωση: Αναιμία.


"Πόσες γουλιές από το αίμα μου χρειάζεται πια κι αυτή η νύχτα για να σαλπίζει τ' άστρα της;"*

*(Παράφραση σε στίχο του Μ. Γκανά)


.

"Να με ανέχεσαι"

"να με ανέχεσαι"

.

ζήτησε ο αέρας απ' το δέντρο

κι εκείνο όλο σειόταν αλαφιασμένο

"να ανέχεσαι την ένδειά μου, την πτώση μου, τη φούρια μου..."

και του 'ριχνε τα φύλλα

"να ανέχεσαι τα τρελά μου στροβιλίσματα, τη θύελλά μου..."

κι εκείνο ριγούσε σαν αλαφροΐσκιωτο

.

"να με ανέχεσαι..."

.

κι εκείνο σιωπούσε...

---------------------------------------------------------

-----------------------------

.

B' Μέρος

Τρίτη, Ιανουάριος 15, 2008

.

"Να με ανέχεσαι…"του ψιθύριζε ο άνεμος, ώσπου μια νύχτα -εκεί στο πιο βαθύ σκοτάδι- φύσαγε γύρω του τρελά, αλλοπρόσαλλα, μανιασμένα.

.

"Να με ανέχεσαι…"κι εκείνο φυλλορραγούσε σιωπηλά, μέχρι που ξεριζώθηκε και έπεσε στο χώμα.

Την αυγή, σαν είδε τι είχε κάνει, τυφλωμένος από πόνο, όρμησε όπου βρήκε, σε βουνά σε πεδιάδες, σε φαράγγια, σε πολιτείες και ούρλιαζε απεγνωσμένα.
Από τότε, γυρίζει μισότρελος πάνω στη γη.
Θα τον ακούσατε, σίγουρα.
Συχνά, παίζει τρυφερά με τα φύλλα των δέντρων με μια γλυκιά αύρα, χαμένος στο παρελθόν και στις όμορφες αναμνήσεις για το δέντρο του.
Μα, αν καμιά φορά ξυπνήσει στην πραγματικότητα και τον δείτε να λυσσομανάει, τρελός από πόνο, μην τον παρεξηγήσετε.

.

Το νέο ..Μουξέ!

.
.
Επειδή με τα άσματα που ακούω τελευταία νομίζω ότι η λέξη σουξέ... μένει ασυμπλήρωτη, της λείπει κάτι, βρε, παιδί μου...
Να, όπως π.χ. στην ολοκληρωμένη φράση:
"σου ξέ..φυγαν ή θέλεις και τα λες;",
γι αυτό και ονομάζω το νέο μου καταπληκτικό Αριστιχούργημα... Μουξέ!
 (από τα σου ξου - μου ξου και ...ο νοών νοήτω!). 

Το νέο Μουξέ!
 
Η γήινη κληρονομιά
έχει ριχτεί πια στην "πυρά"
Πάνε τα "πάγια" της γης
στο έλεος της καταστροφής
Του κλίματος οι αλλαγές
θερμοκρασίες έφεραν τρελές

Επωδός 
Τίποτα πια δεν έχει μείνει
στης έπαρσής μας το καμίνι
και οι γνωστοί μας Πιγκουΐνοι
γίνανε όλοι Βεδουΐνοι (δις)

Στους πόλους λιώνουνε οι πάγοι
και θα μας πνίξουν τα πελάγη
Σεισμοί και καταποντισμοί
τυφώνες, θύελλες, λοιμοί
Πλημμύρες και καταστροφές
θεομηνίες φοβερές

Επωδός 
Τίποτα πια δεν έχει μείνει
στης έπαρσής μας το καμίνι
κι οι παγωμένοι Πιγκουΐνοι
έγιναν hot Βεδουΐνοι (δις)

Κάψαμε όλα μας τα δάση
περνάμε τώρα σ' άλλη φάση
Τον Ιούλη με πουλοβεράκι
θα λέμε το νερό νεράκι
Και το χειμώνα με σορτσάκι
κάνουμε σκι στο ..χορταράκι

Επωδός 
Τίποτα πια δεν έχει μείνει
στης έπαρσής μας το καμίνι
αχ, οι καημένοι οι Πιγκουΐνοι
έγιναν τώρα Βεδουΐνοι (δις)


Πω-πω! Έτοιμο για τη δισκογραφία!
..Μουξεδάρα θα γίνει! Τι του λείπει;
Και οικολογικό είναι και μήνυμα έχει, και ατάκα σούπερ...

Κι εκεί στο καημένοι (ειδικότερα στο -με), κάνει τρεις έως τέσσερις ..καλκάντζες και νταλκαδιάρικα γυρίσματα η φωνή.

Να, κάπως έτσι:
 ...και οι καημέ..ε ..ε ...εεεε..
οι καημέε.. με...εε.. ωχ, μωρέ αμάαααν
και οι καημένοι οι πιγκουΐνοι ααααχχχ (βαριά κι ασήκωτα το 'αχ')
γίνανε όλοι βεδουΐ ιιιιιιινοι βάϊ βάϊ βάϊ... (δις)
 
Με τέτοιο τρόπο, ποιος δε θα σπαράξει για τους πιγκουΐνους;
Ποιος δε θα σκεφτεί από μέσα του: "Πρέπει να κάνω κάτι οπωσδήποτε -τώρα αμέσως- για το περιβάλλον για να τους σώσω";
Ποιος δε θα σκεφτεί τo φαινόμενο του θερμοκηπίου, την κατασπατάληση των γήϊνων πόρων, την ανακύκλωση και την εξοικονόμηση ενέργειας;

.
Υ.Γ. (Σπέσιαλ Αφιέρωση)
Έϊ, πσιτ, υποψήφιε σφετεριστή!
Προσοχή στα.. ...πνευματικά(!) δικαιώματα

Σκέφτηκα επίσης, το νέο Mου ξε...
(απαγορεύονται οι συνειρμοί με λέξεις που αρχίζουν από ξε-)
να γίνει και ιδιαίτερος χορός. Όπως παλιά τα "παπάκια".
Θα χορεύεται με μικρά βηματάκια και τίναγμα των χεριών όπως κάνουν τα πιγκουϊνάκια.Όσα ζευγάρια θέλουν θα ακολουθούν και ενδυματολογική τελετουργία: 
 
Οι άντρες με μαύρο φράκο και άσπρο πουκάμισο, θα εκπροσωπούν τους πιγκουΐνους στην πρότερη κατάστασή τους και οι γυναίκες με (διάφανες-να 'χει και ενδιαφέρον) κελεμπίες θα προμηνύουν το δυσάρεστο μέλλον που τους περιμένει.

Εννοείται ότι οι άντρες (που εκπροσωπούν το 'πριν' την οικολογική καταστροφή) θα χορεύουν κρύα και παγερά με το προαναφερθέν πιγκουϊνίστικο στιλ, ενώ οι γυναίκες (που εκπροσωπούν το 'μετά') θα λικνίζονται στο πολύ, μα πολύ καυτό bellydance ανατολίτικο.

Πω-πω, χαμός! 
Προβλέπω διεθνή επιτυχία!